Alarmet për ushqimin në Shqipëri/ Nga salmonela te mungesa e kontrollit, një zinxhir problemesh që rrezikon konsumatorin

Një tjetër sinjal alarmi për sigurinë ushqimore ka ardhur nga sistemi europian i alarmit të shpejtë RASFF, që ka identifikuar praninë e salmonelës në një produkt të importuar në Shqipëri: Nudossi Haselnuss-Nougat-Crème (300 g), i sjellë nga Gjermania nga kompania “Lengo Group”.

Sipas Autoritetit Kombëtar të Ushqimit (AKU), janë importuar 18.3 kg të këtij produkti, nga të cilat 8.7 kg rezultojnë të shitura te konsumatori fundor.

Pjesa e mbetur është bllokuar dhe do të asgjësohet, ndërsa qytetarëve u bëhet thirrje ta kthejnë produktin në pikat e blerjes.

Ky rast rikthen në vëmendje një problem të përsëritur: produktet e rrezikshme shpesh arrijnë te konsumatori përpara se të ndërhyjnë autoritetet.

Kontrollet në terren: bllokime dhe gjoba, por pas shkeljeve

Në kohët e fundit, AKU ka raportuar disa ndërhyrje në subjekte ushqimore:

Në Shkodër, u bllokuan 7,196 kg djathë i bardhë lope në subjektin “Nail Idrizi”, për shkelje të rënda higjieno-sanitare. Aktiviteti u pezullua dhe u vendosën gjoba në total 400 mijë lekë.

Në Tiranë, pas një denoncimi, u bllokuan rreth 4 ton produkte bimore të paetiketuara në një magazinë në Shkozë. Mungesa e informacionit bazë mbi origjinën dhe përbërjen ngriti dyshime serioze mbi sigurinë e tyre.

Në një kompani përpunimi mishi (KMY), u konstatuan kushte të papërshtatshme higjienike dhe shkrirje e produkteve në kundërshtim me standardet. U bllokuan 738 kg fileto dhe gjoks pule, ndërsa hetimet vijojnë.

Autoriteti Kombëtar i Ushqimit në Shkodër ka bllokuar një kamion me 25 ton misër që vinte nga Serbia. Ngarkesa është ndaluar në doganën e Hanit të Hotit, teksa po hynte në territorin shqiptar nga Mali i Zi.

Sipas burimeve zyrtare, gjatë kontrolleve laboratorike është konstatuar prania e aflatoksinës B1 në nivele mbi normat e lejuara për Shqipërinë. 

Sasia e bllokuar, që ishte e destinuar për qytetin e Elbasanit dhe e kategorizuar si misër blegtoral, është ndaluar menjëherë nga AKU Shkodër për të shmangur çdo rrezik potencial për shëndetin e kafshëve dhe konsumatorëve.

Këto raste tregojnë se ndërhyrjet ndodhin kryesisht pasi shkeljet janë konsumuar, duke ngritur pikëpyetje mbi efektivitetin e kontrolleve parandaluese.

Skandali i mishit me salmonelë: një precedent i rrezikshëm

Rasti më i rëndë mbetet ai i marsit 2025, kur në tregun shqiptar u hodhën sasi të mëdha fileto pule të kontaminuara me salmonelë nga Brazili.

Sipas të dhënave:

Të paktën 7.9 tonë fileto pule me salmonelë nga Brazili.

Në tregun shqiptar është hedhur mish pule i kontaminuar me salmonelë në një sasi të konsiderueshme nga kompania Dimal, ndërsa konsumatori u njoftua publikisht nga Autoriteti Kombëtar i Ushqimit, 1 javë pasi kishte marrë në dorë analizat me prani salmonele, dhe filetot e rrezikshmë për shëndetin ishin shpërndarë për konsum nëpër markete. 

AKU njoftoi se referoi për hetim në Prokurorinë e Tiranës një kompani, por duke i mbajtur të fshehtë emrin, që importoi nga Brazili mish të kontaminuar me salmonelë, bakter i rrezikshëm për shëndetin e konsumatorëve.

Çfarë është salmonela dhe sa e rrezikshme është

Salmonela është një bakter që infekton zorrët dhe përhapet kryesisht përmes ushqimit ose ujit të kontaminuar.

Simptomat përfshijnë:

diarre,
dhimbje barku,
të vjella dhe temperaturë.
Ato shfaqen zakonisht 12–72 orë pas infektimit dhe zgjasin disa ditë. Në shumicën e rasteve kalojnë pa trajtim, por për personat me imunitet të dobët mund të jenë të rrezikshme dhe kërkojnë hospitalizim.

Tre elementë dalin në pah: reagimi i vonuar, pasi produktet e rrezikshme shpesh identifikohen vetëm pasi kanë hyrë në treg; mungesa e transparencës, ku në disa raste subjektet përgjegjëse nuk bëhen menjëherë publike; si dhe dobësitë në gjurmueshmëri, që lidhen me mungesën e etiketimit dhe dokumentacionit të plotë për ndjekjen e zinxhirit të furnizimit. Edhe pse AKU deklaron intensifikim të kontrolleve, fakti që shumë shkelje zbulohen pas denoncimeve apo rasteve të rënda tregon se sistemi vijon të funksionojë më shumë si reaktiv sesa parandalues.

Përfundim: konsumatori mbetet hallka më e pambrojtur

Në një treg ku skandalet ushqimore po bëhen të shpeshta, konsumatori shqiptar mbetet i ekspozuar ndaj rreziqeve që shpesh nuk i kontrollon dot vetë.

Besimi te siguria ushqimore nuk ndërtohet vetëm me gjoba dhe bllokime pas faktit, por me një sistem që garanton kontroll real në çdo hallkë  nga importi, te përpunimi dhe deri te rafti i supermarketit. /N.Fero/Politiko.al/