Flash News

Gjykojeni protestën nga kundërshtarët

Aksident në Greqi, ndërron jetë 16-vjeçari shqiptar

Protesta trazon PS-në/ Zegjineja e ‘meme-ve’ sulmon influenceren: Shëmtirë, diote. Balla kapet me Reuters

Vrasja në Paskuqan/ Autori është gjurmuar deri në Bovillë, ka braktisur mjetin

Publikoi tezën e Letërsisë 20 minuta pas nisjes së provimit, përjashtohet maturanti në Kukës

OP-ED

Krishti u ndal në sheshin "Skënderbej"

Politiko 19 Nëntor 2018, 21:05

Gentian Gaba

“Asnjë prej njerëzve të guximshëm të Perëndimit nuk ka sjellë këtu ndjeshmërinë për kohën në të cilën lëviz, as teokracinë e tij shtetërore, as aktivitetin e tij të përmotshëm që rritet mbi vetveten”. Këto fjalë janë marrë nga “Krishti ka ndalur në Eboli”, romani autobiografik i Carlo Levit, në të cilin rrëfen internimin gjatë periudhës musoliniane në Italinë fqinje. Për shkak të qëndrimeve antifashiste, shkrimtari u dëbua nëpër provinca të largëta ku pati mundësi të zbulonte një botë të mbyllur, larg kohës dhe historisë, plot vuajtje dhe probleme të hershme sa vetë ai rajon i Italisë.

Me ndaljen e Krishtit në Eboli, Levi nënkupton se përtej kësaj qyteze ndal edhe qytetërimi siç ai e njihte; përtej kësaj qyteze ndalnin rrugë, hekurudha; përtej kësaj qyteze jetonin njerëz të humbur në një dimension tjetër kohor, atë në të cilin Krishti, pra Perëndimi, nuk kishte arritur kurrë. Eboli nuk ishte një kufi gjeografik, por kufiri që përcakton fundin e qytetërimit.

Nëse do të përdornim të njëjtën metaforë të Levit për Shqipërinë dhe për kohën tonë, do të mund të themi se Krishti është ndalur në sheshin “Skënderbej”. Në shitoren e madhe në të cilën të premten e shkuar, qytetari i parë i Tiranës, i veshur për festë, ndezi në kohë rekord, edhe në krahasim me kryeqytetet e krishtera të Europës pemën e Krishtlindjeve.

Dritat që u ndezën nën ritmin e ngazëllues të këngës “Jingle bells”, krijuan natyrshëm një kufi midis sheshit dhe pjesës tjetër të qytetit, ndoshta edhe gjithë pjesës tjetër të Shqipërisë. Matanë asaj perdeje prej drite, qëndron një vend krejt ndryshe nga ai i festës. Jo vetëm Shqipëria e “shpellarëve” të Astirit, që po luftojnë në terr fadromat për të marrë një kompensim të drejtë për pronën e tyre; por një Shqipëri e mplakur nga rënia e lindshmërive, e mpakur nga largimi i atyre që Krishtin, pra Perëndimin, po shkojnë ta gjejnë vetë nëpërmjet emigrimit.

Kësaj Shqipërie, sheshi “Skënderbej” i bëhet kufi, e njëkohësisht edhe dëfrim. Si në traditën e Perandorisë Romake, ku njerëzve të përjashtuar nga pushteti dhe të drejtat politike u ofrohej “panem et circenses” (bukë dhe cirk) për t’i argëtuar e paqtuar; në qendrën e Tiranës, këtë induktim hareje, e kryejnë dritat, fishekzjarrët dhe qoftet.

Një kënd lodrash për të hequr vëmendjen nga çështjet e politikës, e për të treguar, sidomos atyre që e shohin nga ekrani i televizorit, se çdo gjë është vezulluese në kryeqytetin e shqiptarëve e kësodore në gjithë Shqipërinë. Se çdo gjë shkon mbroth, e nëse ti nuk ke rrugë, drita, punë apo siguri, problemi është qartësisht i yti. Pasi lumturia, në këtë shesh, është tërësisht e prekshme, dhe arrihet me një porosi të thjeshtë: një birrë dhe dy qofte.

Një premtim i shpejtë kënaqësie, që në këmbim të vëmendjes sonë, na çliron nga andrallat e të menduarit mbi ingranazhet e pushtetit politik, të cilat po e kthejnë këtë vend në një shkretëtirë ëndrrash, aspiratash dhe shpresash.

Një vend ku “të fundit, janë të parët” vetëm në festime.

Gëzuar!