Flash News

Gjykojeni protestën nga kundërshtarët

Aksident në Greqi, ndërron jetë 16-vjeçari shqiptar

Protesta trazon PS-në/ Zegjineja e ‘meme-ve’ sulmon influenceren: Shëmtirë, diote. Balla kapet me Reuters

Vrasja në Paskuqan/ Autori është gjurmuar deri në Bovillë, ka braktisur mjetin

Publikoi tezën e Letërsisë 20 minuta pas nisjes së provimit, përjashtohet maturanti në Kukës

OP-ED

Një mësim për kryeministrin Rama nga 'çështja Levinski'

Politiko 30 Korrik 2018, 18:36
Një mësim për kryeministrin Rama nga 'çështja

Fitim Zekthi

Pak ditë më parë kryeministri Rama justifikoi nxjerrjen jashtë funksionit të Gjykatës Kushtetuese me argumentin se “është më mirë një djep bosh se sa djalli brenda”. Ai nënkuptoi se gjyqtarët e kësaj gjykate janë djaj, janë të korruptuar, po rrëzohen nga vetting-u dhe, kështu që më mirë të rrimë pa gjykatë deri sa ajo të bëhet me gjyqtarë të drejtë dhe të ndershëm.

Kryeministri Rama ka patur kohë mjaftueshëm, 20 vjet deri më tani që nga 1998-ta, për të treguar se ai ka diçka prej njeriu që di ta përdorë politikën, jo vetëm për epshet dhe ngasjet e veta personale. Kjo duket krejtësisht e pamundur dhe po kthehet gjithnjë e më shumë në një fatkeqësi për këtë vend, fatkeqësi, mesa duket, e pakthyeshme

Mënyra e vetme që ka përdorur njerëzimi për të shmangur kaosin, tiraninë, dhunën ka qenë politika. Mënyra e vetme që është gjetur nëpërmjet demokracisë për të mos lejuar që një vend të bjerë nën kësi diktaturash të poshtra është kufizimi dhe kontrolli i pushtetit, është ndarja e pushteteve, është llogaridhënia e qeverisë.

Mënyra e vetme që kanë përdorur njerëzit e dominuar nga epshi dhe lakmitë për të justifikuar luftën ndaj këtyre kufizimeve ka qenë ndërtimi i një bote të re të drejtë, të moralshme, të virtutshme etj., i cili bën të lejushme çdo “sakrificë”, jo vetëm shkatërrimin e institucioneve, por edhe vrasjet. Kështu kanë bërë jakobinët, kështu kanë bërë komunistët, kështu kanë bërë fashistët etj. Për ta duhet një përmbysje e plotë, duhet një ndarje e qartë mes të korruptuarës dhe të ndershmes, dhe më pas ngrihet bota e re…

Filozofi Isaiah Berlin në një mesazh nga fundi i jetës, thotë se të gjitha fatkeqësitë njerëzimit i kanë ardhur nga idetë që predikojnë të drejtën e plotë, barazinë  absolute, ndershmërinë e plotë. Njeriu, thotë Berlin, nuk mund të kërkojë të jetë i drejtë në ekstrem, sepse atëherë do të jetë i pamëshirshëm, nuk mund të kërkojë liri ekstreme, sepse atëherë do të jetë i papërgjegjshëm, dhe “ujku mund të hajë delen”, nuk mund të luftojë për barazi të plotë sepse atëherë do të jetë i padrejtë me ata që kanë aftësi të mëdha krijuese, nuk mund të luftojë për një botë me njerëz absolutisht të virtutshëm, sepse do të kufizonte shumë liri etj. Në fund të fundit, njerëzit kanë diferenca dhe janë qenie që bien në mëkat.

Ajo që tha Rama tregon se ai nuk ka kufi në ndjekjen e epshit të tij dhe nuk ka kufi në përdorimin e çdo justifikimi, sado mjeran të jetë ai justifikim. Duke thënë se “më mirë djepi bosh se sa djalli brenda”, Rama nënkupton se ne mund të kemi Gjykata Kushtetuese vetëm kur ajo të ketë brenda njerëz të ndershëm. Pra, qeveria mund të lejohet të ketë pushtet absolut, pa qenë e kontrolluar, nqs kontrolli nuk bëhet nga një gjykatë e ndershme. Implikimi i parë i kësaj logjike është se vendi mund të mbetet edhe pa qeveri nqs do të përdoren të njëjtat kritere si për Gjykatën Kushtetuese. Implikimi i dytë është se qeveria mund të mbledhë Kuvendin dhe të shpallë një ligj që thotë se Kushtetuta ndryshohet me shumicë të thjeshtë, meqë Gjykatë Kushtetuese nuk kemi që ta shqyrtojë dhe ta rrëzojë. Pastaj, a nuk tha një këshilltare e kryeministrit në vitin 2013, kur Rama ndryshoi me akt normativ Statusin e Nëpunësit, se “ata besojnë se Kushtetuta mund të ndryshohet edhe me akt normativ”. Më pas Rama mund të vendosë që Shqipëria shfuqizon pluralizmin dhe nuk ka zgjedhje. E kështu me radhë.

Arsyetimi i Ramës për Gjykatën Kushtetuese do të duhet të shokonte çdokënd, çdo jurist, studiues, gazetar, ambasador apo zëvendësambasador që del flet budallallëqe për ligjin e magjistraturës, ambasadoreshë që nuk ka shfaqur kurrë kapacitetin të thotë diçka të qenësishme mbi kushtetutën, demokracinë, por veç gumëzhima mbi “reformën e madhe që iu duhet shqiptarëve”. Arsyetimi i Ramës do të duhet të ishte i papranueshëm dhe kazus për “kryengritje” nga kushdo, por mesa duket ajo që njihet si elita në media, në botën akademike dhe politikë është vetëm një zhargan i mjerë, instrument i qeverisë dhe nuk mund të presësh gjë.

Në dhjetor të vitit 1998, SHBA ishte në një krizë të plotë politike për shkak të çështjes Levinski dhe të nisjes së procedurës për shkarkim të presidentit Clinton. Republikanët, që kontrollonin Kongresin, hetimi i prokurorit Keneth Starr, e kishin tronditur Shtëpinë e Bardhë dhe Presidentin. Vetë demokratët po i hiqnin mbështetjen Presidentit. Për ta bërë më të rëndë gjendjen, kryetari i Kongresit, Bob Livingston, një njeri që kërkonte me ngulm dorëheqjen e presidentit Clinton, dha vetë  dorëheqjen. Ai tha se “para shumë vitesh kam tradhëtuar gruan time, kam patur një marrëdhënie jashtëmartesore. Në këto kushte unë nuk mund të jem ai lloj lideri që dua të jem”. Të dy blloqet e Kongresit, demokratë dhe republikanë, e duartrokitën, por kjo e vuri presidentin Clinton në një situatë të tmerrshme. Livingston po jepte dorëheqjen për një marrëdhënie jashtëmartesore të para disa viteve, kur nuk ishte kongresmen i SHBA-së, ndërsa Clinton nuk po e jepte për diçka të kryer në zyrën e punës dhe në kohën kur ishte në detyrë. E jashtëzakonshme.

Kryetari i grupit të demokratëve, Dick Gephardt, mbajti një fjalim të rrallë. Ai i kërkoi Livingston-it të qëndronte në krye të Kongresit. Ai tha se nuk mund të hynte gjithë Kongresi në një test puritanizmi, sepse nuk ishte kjo mënyra se si mbroheshin interesat e amerikanëve. Gephardt e vlerësoi lart kongresmenin Livingston dhe i tha se një test i tillë puritanizmi do të shkatërronte SHBA-në dhe do të paralizonte të gjithë vendin, institucionet dhe demokracinë.

Nqs do të bëhet një test si ai i vettingut të gjyqtarëve për Ramën, a do ta kalonte ai? Po ministrat Ahmetaj, Gjiknuri, Xhafa, Bushati? Po Ruçi? Po kryetari i bashkisë Veliaj? Po drejtorët e Policisë, po ata të Tatimeve?

Rama ka thënë se dikur jetonte me qera, se kishte vetëm 3 mijë euro. Tashmë jeton në një shtëpi të madhe në Surrel. Po veshjet e shtrenjta, po takimet me njerëz të dënuar, po vendimet antikushtetuese të rrëzuara nga Gjykata Kushtetuese si ai i Byrosë Kombëtare të Hetimit, i kontrollit të numrave imei, i unifikimit të kompetencave të INUK, po mbrojtja për Roshin etj? Edhe sikur Rama të ishte kryetar i KPK-së do ta hiqte vetë Ramën, sepse është i pambrojtshëm. Nuk ia vlen të flasësh për Veliajn. Ahmetajn apo Xhafën.

A e ka Rama kurajon e kryetarit të Kongresit, Bob Livingston? A ka bërë Rama gjëra më shumë se sa ka bërë kongresmeni Livingston? A mund të thotë Rama siç tha Livingston se “unë nuk jam ai lloj lideri që doja të isha pas zbulimit të marrëdhënies sime jashtëmartesore? A mund të largohet Rama në emër të ndershmërisë dhe të drejtësisë? A është përgjegjësia e Ramës krahasuar me atë të gjyqtarëve në të njëjtin raport, siç ishte ajo e Livingston me Clinton? Livingston, megjithë kërkesën e Gephardt nuk u kthye më dhe ishte kryetari i Kongresit të kontrolluar nga Republikanët.

Rama, edhe po të jetë i ndershëm sa Livingston, dhe po të ketë mëkate aq sa kishte Livingston, dhe të japë dorëheqjen si Livingston, nuk mund të justifikojë zhbërjen e Gjykatës Kushtetuese, edhe sikur ajo të jetë e ndershme sa presidenti Clinton në çështjen Levisnki. Në fund të fundit, presidenti Clinton ishte politikan. Livingston nuk do ta kërkonte kurrë për Gjykatën Supreme atë që kërkoi Rama për gjyqtarët. Një politikan, çfarëdoqoftë, nuk mbështet, aq më tepër detyron, mbylljen e Gjykatës.

Jemi me të vërtetë përballë një gjendjeje të rrezikshme.

Të fundit