Flash News

Gjykojeni protestën nga kundërshtarët

Aksident në Greqi, ndërron jetë 16-vjeçari shqiptar

Protesta trazon PS-në/ Zegjineja e ‘meme-ve’ sulmon influenceren: Shëmtirë, diote. Balla kapet me Reuters

Vrasja në Paskuqan/ Autori është gjurmuar deri në Bovillë, ka braktisur mjetin

Publikoi tezën e Letërsisë 20 minuta pas nisjes së provimit, përjashtohet maturanti në Kukës

OP-ED

Paradoksi i shqiptarit: vetë perëndimor, qeveritë JO

Politiko 27 Shtator 2019, 21:40
Paradoksi i shqiptarit: vetë perëndimor, qeveritë JO

Dritan Shano

Them se Shqiptari është perëndimor, por thjesht prodhon qeveri jo-perëndimore. Edhe fshatari më i humbur, më i pashkollë, në vendimet, veprimet, metodat e veta individuale, është shumë më perëndimor sesa pushtetet shqiptare të këtyre 30 vjetëve.

Prova për këtë është se individualisht shqiptarët, me apo pa vështirësi, pranohen në Europe, gjenden të ngjashëm me europianët e tjerë, kanë edhe sukses, e pse jo përmenden në faqet e para të gazetave, tashmë pas 28 vjetësh për mirë dhe me nderim. Ndërsa qeveritë tona, që janë rezultat i veprimit tonë të përbashkët, veprim i cili përshkohet tejpërtej nga mungesa e theksuar e besimit tek njëri tjetri, nuk i pranon kush në Europë, por i mban aty tek pragu i derës.

Kjo për shkak se shumatorja e vendimeve, veprimeve dhe metodave të ndjekura nga qeveritë tona, shkurt mënyra sesi e ushtrojnë pushtetin, sesi e lexojnë, interpretojnë, përthyejnë dhe thyejnë votën e njerëzve, raportin me përgjegjshmërinë ndaj detyrës, llogaridhënien, moralit qeverisës, aleancave që bëjnë me njerëzit apo me kundërshtarët e njerëzve, ose thjesht sesi e jetojnë jetën e tyre si qeveri është dukshëm jo-perëndimore.

Pra, unë mendoj se ne si shqiptarë jemi me mentalitet perëndimor, dhe është e qartë se shumë shqiptarë, gati 1 milionë shqiptarë, sot kanë pashaporta të vendeve të Bashkimit Europian, pra janë qytetarë të këtyre vendeve . Të pranuar nga pushteti i atyre vendeve, dhe nga shoqëria e atyre vendeve. Pra, janë të anëtarësuar në BE.

Në planin individual me ç’duket problemet janë të kapërcyeshme. Fatkeqësisht Shqipëria nuk përfaqësohet nga shqiptarët veç e veç por nga qeveria që ata prodhojnë me votën e tyre. Sfida jonë është të fusim Shqipërinë në BE. Për këtë na duhet një qeveri perëndimore. Qeveria është rezultat i veprimit tonë të përbashkët. Që të kemi një të tillë perëndimore, jo si këto që kemi patur deri tani, të cilat nuk na i pranojnë në Europë, mendoj se na duhet të bëjmë një kapërcim të madh kulturor, antropologjik, në mentalitet. Sa më shpejt aq më mirë. Duhet të fillojmë të kemi besim tek njëri tjetri. Këtë besim do duhej ta ushqente familja dhe ta ruante e ta shtonte qeveria, por e para nuk e bën sepse mendon se nga marrëdhënia personale me pushtetin fiton ajo dhe të tjerët akoma s’kanë vdekur, ndërsa kjo e fundit nuk e bën se humbet pushtetin mbi njerëzit.

Edhe pse për momentin nuk na pëlqen, me një lloj të drejte, sepse jam i vetëdijshëm që flas në vendin ku mbi pronën e tjetrit janë varur tabela “tokë e zanun”, është fakt se besimi tek njëri tjetri është përbërësi kryesor i suksesit dhe zhvillimit politik, ekonomik, dhe shoqëror në Perëndim. Kjo vetëdije post-mesjetare i ndau Europianët nga mizerja që shkaktonte mungesa e marrëdhënies personale të favorshme me pushtetin. E bëri marrëdhënien impersonale, e zhvendosi atë nga pasja kushëri apo fis e fisnikut apo zyrtarit, burokratit, tek zotësia jote dhe bashkëpunimi me të tjerët në treg të hapur. Ndaj dhe ne të ndahemi nga mentaliteti “vdekja jote është jeta ime” dhe të përqafojmë mentalitetin “e mira jote është dhe e mira ime”. Duhet ta bëjmë këtë tani, pavarësisht se mund të na duket e pavolitshme. Kjo është e vetmja sakrificë mendore dhe shpirtërore që duhet të bëjmë. Jo të themi si skutha dakord, po jo kësaj rradhe, sa të marr një çikë hak, ose herën tjetër, ose ta bëjnë ata të tjerët njëherë.

Sepse vetem përmes besimit tek njëri tjetri, bashkohen edhe votat me njëra tjetrën, marrin peshë dhe e vënë qeverinë me shpatulla pas murit, si në perëndim. Përndryshe, sado shumë vota t’i kesh dhënë qeverisë së rradhës, ato do mbeten të shkoqura, të dobëta, të pafuqishme, tek e tek, të bazuara tek marrëdhënia personale, preferenciale me pushtetin. Kjo, ka prodhuar gjithnjë, vazhdimisht shqiptarë mizerabël, të varfër, të dobët dhe qeveri të fuqishme, në format sulltanati. Dhe me sulltan kam parasysh çdo njeri që ka pushtet, që nga roja i derës, polici, përgjegjësi i sektorit e deri tek kryeministri e presidenti.

Nëse vazhdojmë kështu do mbetemi gjtihnjë në derë të Perëndimit. Do hapen negociatat, por sa do vazhdojnë ato? Po vazhduam me këto mend ato do jenë Penelopë-negociata. Do vazhdojmë të gjendemi në situata edhe si kjo e Sekretarit Amerikan të Shtetit Pompeo, i cili do bëjë një rrotullim të plotë rreth nesh, duke vizituar këdo deri dhe hollesira në kufijtë tokësor e detar të Shqipërisë, por këtu tek ne nuk vjen. Pse? Se nuk do të takojë Shqiptarët? Jo! Se nuk do të takojë qeveritarët e Shqiptarëve. Ndaj, nëse nuk duam të vazhdojmë të jetojmë paradoksin ku shqiptarët anëtarësohen në BE, por Shqipëria jo, nuk na mbetet gjë tjetër veçse të duam të mirën e njëri tjetrit.

*Autori është ekonomist i angazhuar, njëherësh anëtar i Këshillit Kombëtar të Partisë Demokratike

Të fundit