Flash News

KRYESORE

Skllavi dhe “e mira” morale

Skllavi dhe “e mira” morale

Adriana Anxhaku

Lexova një shkrim te Politiko.al për varfërinë dhe lidhjen e saj me “të keqen” morale. Kjo më nxiti që të parashtroj disa mendime që vijnë kur shohim varfërinë “që hesht” aty në cep të rrugës, kur shkoj në punë në sytë e një burri të moshuar që lyp. Mendja më shkoi se a mund ta quash të “keq”? Me siguri, që jo. Po cilët na qenkan ata të varfërit “e këqij”.

Rusoi (nuk rri dot pa e përmendur) na thotë se fjala 'skllav' dhe 'e drejtë' nuk mund të bashkohen. Le të ndalemi pak te kjo fjalë e tij. Natyrisht, ai nuk e ka fjalën për skllevërit e Romës së lashtë, por për  “skllevërit “e kohës së tij. Po a ka sllevër sot në Shqipëri? Kemi folur për 'skllave të seksit', për fëmijë të shkatërruar nga varfëria dhe që nuk kanë as bukën e përditshme, (nuk po flasim për libra shkolle).

Le ta përcaktojmë pra konceptin skllav në kohën tonë. Në rast se një njeriu shoqëria i ka hequr të gjitha mundësitë për të zgjedhur, sepse nuk ka bukë  (në kuptimin e ngushtë të fjalës), për të ngrënë e më tej nuk ka një çati mbi kokë, shoqëria, (për shkak të mungesave të politikave sociale) e shtyn të vjedhë në një dyqan për të ngrënë, për çfarë dreq të drejte e morali po flasim?

Mbi këtë njeri nuk mund të përdoren koncepetet “e mirë” apo 'e keqe', 'e drejtë' apo 'e padrejtë' sepse vetë shoqëria “demokratike” e ka shtyrë në gjendjen e kafshës, dhe te kafsha nuk vepron morali por instikti i mbijetesës. Më tej, si mund të gjykohet për 'i mirë' dhe 'i keq' një njeri që vetem pamjen e ka të tillë.

Çfarë është njeriu? Sot e gjithë ditën nga “vullneti i lirë” i Shën Augustinit te Kanti e deri te filozofët e sotëm, ka si tipar njerëzor aftësinë për të zgjedhur. Po a ka mundësi të zgjedhë ky njeri ndërmjet “moralit” që të mos vjedhë dhe instiktit që të vjedhë vetëm për t’u ushqyer? Nuk e besoj. Ai ka mundësi vetëm të vjedhë që të mbijetojë, sepse i kanë dhënë jetë, jeta i vjen vetëm një herë dhe ne e gjykojmë “moralisht” nga komforti ynë si të “pamoralshëm”.

Në vend që ta quajmë të pamoralshme politikën “demokratike” që e bëjnë këtë njeri kafshë mjerane dhe të pafat. Harrojmë që ky njeri i pafat mund të jemi ne një ditë papritur për shkak të “fatit” të keq. Të shohësh veten te ai njeriu që shoqëria e ka privuar nga çdo zgjedhje është njerëzore. A nuk janë njerëz ata që 'i kapin për gryke' me një votë për vendin e punës, asistencën, apo më keq akoma me njëzet mijë lekë?

Pa ngritur këta skllevër në nivelin e qenies njerëzore dhe dinjitetit të të zgjedhurit me politika sociale, nuk do të kemi një shoqëri demokratike në këtë vend.

Të fundit