Flash News

Bota

Çfarë pritet nga Samiti i NATO-s në Turqi?

Çfarë pritet nga Samiti i NATO-s në Turqi?

Samiti i NATO-s ka nisur me disa deklarata të forta nga presidenti amerikan Donald Trump, i cili la të hapur mundësinë e shitjes së avionëve luftarakë F-35 për Turqinë, ndërsa përsëriti interesin e tij për kontrollin e Groenlandës.

Trump deklaroi se së shpejti do të marrë një vendim për çështjen e avionëve luftarakë për Ankaranë. Marrëdhëniet mes SHBA-së dhe Turqisë për programin F-35 kanë qenë të tensionuara pas vendimit të Uashingtonit për të përjashtuar Turqinë nga projekti për shkak të blerjes së sistemit rus të mbrojtjes ajrore S-400.

Gjatë ditës së parë të samitit, Trump foli edhe për kryeministren italiane Giorgia Meloni, duke e cilësuar atë si "person të mirë", pavarësisht kritikave të mëparshme ndaj saj.

Një nga temat kryesore të takimit të liderëve të NATO-s pritet të jetë angazhimi për mbrojtjen kolektive dhe rritja e shpenzimeve ushtarake. Aleatët pritet të riafirmojnë zotimin për forcimin e kapaciteteve të mbrojtjes, ndërsa vendet evropiane po përpiqen të tregojnë më shumë pavarësi në sigurinë e kontinentit.

Çështja e buxheteve ushtarake mbetet një nga pikat më të debatueshme. Vendet e NATO-s kanë rënë dakord për rritjen e shpenzimeve të mbrojtjes deri në 5% të Prodhimit të Brendshëm Bruto deri në vitin 2035, por disa vende kanë paralajmëruar vështirësi për përmbushjen edhe të objektivit aktual prej 2%.

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, deklaroi se gjatë samitit vendet anëtare po nënshkruajnë marrëveshje mbrojtjeje me vlerë "miliarda dollarë".

Në fokus të diskutimeve do të jetë edhe prania ushtarake amerikane në Evropë. Trump ka kritikuar vazhdimisht aleatët evropianë për nivelin e shpenzimeve të mbrojtjes dhe më herët ka kërcënuar me reduktimin e trupave amerikane në kontinent. Megjithatë, ai nuk dha një përgjigje nëse do të njoftojë shkurtime të reja gjatë samitit.

Lufta në Ukrainë pritet të jetë një tjetër temë kryesore e takimit. Trump u shpreh optimist për mundësinë e një marrëveshjeje paqeje mes Rusisë dhe Ukrainës, ndërsa Kievi vazhdon të kërkojë më shumë sisteme mbrojtjeje ajrore, veçanërisht raketa Patriot, për t’u përballur me sulmet ruse.

Po ashtu, tensionet mes SHBA-së dhe Iranit pritet të jenë pjesë e diskutimeve, veçanërisht për sigurinë në Ngushticën e Hormuzit. Trump ka kritikuar disa vende të NATO-s për mungesën e angazhimit në përplasjen mes SHBA-së, Izraelit dhe Iranit.

Samiti zhvillohet në një kohë kur aleanca përballet me presion për të rritur kapacitetet ushtarake dhe për të përcaktuar rolin e saj në konfliktet globale.

Të fundit