2020-ta e Kosovës, viti që rrëzoi dy qeveri në pandemi, i marrëveshjes në Shtëpinë e Bardhë dhe arrestimeve të bujshme

2020-ta për Kosovën ka qenë një vit mjaft i vështirë dhe me shumë sfida. Kosova u përball me shumë kriza politike, shëndetësore dhe social-ekonomike.

Mes ballafaqimit të krizës COVID-19, Kosova ishte i vetmi vend në Evropë që rrëzoi qeverinë e dalë nga zgjedhjet e 6 tetorit, me kryeministër Albin Kurti vetëm pas 51 ditësh.

Krizat politike shkaktuan kriza kushtetuese dhe përplasje midis Presidentit të atëhershëm dhe Kryeministrit sa i përket mandatarit të dytë.

Pas më shumë se 20 ditësh dhe pas shkëmbimit të pesë letrave, Presidenti arriti në përfundimin se LVV refuzonte të sugjeronte një kandidat për mandatin e ri, dhe kështu mandatoi Avdullah Hotit nga LDK si kandidati i ri për Kryeministër.

Qeveria e Hoti u votua, pas gati 3 muajsh, më 3 qershor 2020.

Skandalet e qeverisë Hoti

Qeverinë Hoti e dominuan shumë skandale, përfshirë vjedhjen e 2.1 milion eurove nga thesari i shtetit, vjedhja e kasafortës së Agjensionit së Ushqimit dhe Veterinarisë dhe shuarja e task-forcës kundër korrupsion e cila u kritikua ashpër nga Ambasada e SHBA-së në Kosovë, Zyra e BE-së dhe shoqëria civile.

Po ashtu, është raportuar se Administrata Tatimore e Kosovës ka faluar borxhe me vlerë prej shtatë milionë eurosh një biznesmeni. Përtej dëmit financiar, skandalet e tilla kanë vënë në pah brishtësinë e sistemit tonë dhe nivelin e korrupsionit.

Ish-luftëtarët e UÇK-së në Hagë

Periudha shtator-nëntor u karakterizuan me veprime konkrete nga Dhomat e Prokurorit të Specializuar me arrestimin e disa personave dhe konfirmimit të dy aktakuzave Ndër të akuzuarit janë edhe ish-presidenti i Kosovës, Hashim Thaqi, i cili dha dorëheqje nga ky post ditën kur ju konfirmua aktakuza.

Kjo ka hapur rrugën edhe për një krizë tjetër eventuale, pasi nevojiten të paktën 80 vota për tu votuar presidenti. Aktualisht, president në detyrë është Vjosa Osmani.

Koalicioni qeverisës duket se nuk ka pajtueshmëri sa i përket zgjedhjes së Presidentit. AAK ka nominuar kreun e saj si kandidat për President. Lëvizja Vetëvendosje kërkon rilegjitimimim të institucioneve të vendit përmes zgjedhjeve dhe pastaj të zgjedhet presidenti, ndërsa pozita argumenton të kundërtën. Ndërsa Lidhja Demokratike argumenton se fillimisht duhet zgjedhur presidenti dhe pastaj të shkohet në zgjedhje që të evitohet një krizë eventuale politike në vend.

Dialogu

Dialogu gjatë këtij viti mori energji të madhe të qeverisë Hoti dhe vëmendje të opinionit publik. Dialogu rifilloi pas heqjes së masave të reciprocitetit ndaj Serbisë dhe Bosnje dhe Hercegovinës. Deri

më tani, Kosova ka dialoguar pa e reflektuar një kornizë të qartë, unitet politik dhe parime. Rrjedhimisht, në vazhdimësi ka bërë tërheqje nga vendimet dhe aspekte të cilat kanë të bëjnë me manifestimin e shtetësisë, për hir të të qenurit pale konstruktive.

Marrëveshja historike në Shtëpinë e Bardhë

Në 4 shtator, në Shtëpinë e Bardhë u nënshkrua marrëveshja historike, që e afron Kosovën më pranë njohjes nga Serbia. Marrëveshja e nënshkruar ishte ekonomike por pritet t'i shtrojë rrugën asaj në rrafshin politik.

Në bazë të marrëveshjes, Kosova do t’i bashkohet “zonës së mini-Schengenit”, që është krijuar më 2019 dhe ku tashmë marrin pjesë, Serbia, Shqipëria dhe Maqedonia e Veriut. Në marrëveshje gjithashtu përmendet edhe Liqeni i Ujmanit, ku thuhet se palët do të punojnë me Departamentin amerikan të Energjisë për një studim fizibiliteti, me qëllim të përdorimit të përbashkët të këtij liqeni, si furnizues i sigurt i ujit dhe energjisë. Po ashtu, thuhet se Izraeli njeh Kosovën si shtet të pavarur dhe se Serbia do ta zhvendos ambasadën nga Tel Aviv në Jerusalem.

Gjykata kushtetuese shpall të pavlefshme qeverinë Hoti

Gjykata Kushtetuese me një vendim të saj, e shpalli të pavlefshëm votimin e qeverisë së Kosovës të udhëhequr nga Avdullah Hoti.

Po ashtu Gjykata në vendimin e saj thotë, se zgjedhjet e reja duhet të mbahen jo më vonë se 40 ditë nga dita e shpalljes së tyre.

Këtë vendim Gjykata Kushtetuese e mori pas ankesës që lëvizja Vetëvendosje e bëri, duke kërkuar interpretim për votën e një deputeti nga radhët e pakicave, i cili ishte i dënuar me vendim të prerë të Gjykatës. Vota e deputetit Ethem Arifi ishte vota e 61 që ia mundësoi Avdullah Hotit të zgjidhet kryeministër i Kosovës.