‘Nobeli’ ia kthen letrën kreut të Akademisë së Kosovës: Handken e vlerësuam si shkrimtar, jo individ

Akademia Suedeze i shkruan kryetarit të Akademisë së Shkencave dhe Arteve të Kosovës, Mehmet Krajës, pas letrës së tij që çmimi Nobel i dhënë për shkrimtarin austriak Peter Handke të anulohet..

“Të zhgënjyer thellësisht me ndarjen e sivjetshme të Çmimit Nobel, Akademia e Shkencave dhe Arteve e Kosovës kërkon të anulohet ky vendim i Akademisë Suedeze, si akt mirëkuptimi e solidariteti me të gjithë popujt e botës që luftojnë për liri dhe vlera demokratike”, shkruante Kraja në letrën dërguar Akademisë së Nobelit në tetor.

Në letrën që Akademia Suedeze i ka kthyer Krajës thuhet se çmimi Nobel për Letërsi i është dhënë Peter Handkes për veprën dhe jo për personin.

Ndarja e çmimit, thuhet më te, është bërë në përputhje të plotë me testamentin e lënë nga Alfred Nobel.

Më poshtë letra e plotë e Akademisë Suedeze dërguar kreut të Akademisë së Kosovës, Mehmet Kraja:

I nderuar Z. Kraja,

Ju faleminderit për shqetësimin tuaj të sinqertë. Komiteti i Nobel-it i ka vlerësuar qëllimet që qëndrojnë pas veprës letrare të zotëri Handke në mënyrë tjetër nga ju dhe Komiteti ka arritur në përfundimin se vendimi për dhënien e çmimit për të është në pajtim të plotë me qëllimin e shprehur në testamentin e Alfred Nobelit. Është e qartë se Handke kuptohet në mënyra të ndryshme. Çmimi Nobel ndahet për arritje. Kur një Handke shpërblehet me çmim, synimi është të vlerësohet vepra e tij e jashtëzakonshme letrare, e jo personi. Çmimi Nobel për fizikë ose kimi ndahet për zbulim, pavarësisht nga personi; çmimi në letërsi ndahet për zbulimin dhe zhvillimin e një mënyre të re të të shkruarit, pavarësisht nga personi. Vetëm vlerësimi estetik dhe asgjë tjetër përpos këtij vlerësimi është mesazhi që nënkupton ndarja e këtij çmimi.

Komiteti beson se në një shoqëri të hapur duhet të ketë vend për mendime të ndryshme për autorët dhe se duhet të ketë vend për interpretime të ndryshme dhe të arsyeshme të veprave të tyre letrare. Ne duhet të përpiqemi të respektojmë secilin, pavarësisht nga pikëpamjet e krejtësisht të ndryshme për çështje të rëndësishme. Në kuptim të kësaj që u tha gjithashtu besojmë se është e rëndësisë më të lartë në funksion të demokracisë dhe një dialogu të arsyeshëm që ne kemi vendosur të mbështetemi në gjetjet e ligjshme të gjykatave të tilla si Tribunal i Hagës. Gjetjet e Tribunalit për ne janë pjesë thelbësore e të kuptuarit të historisë tragjike të Evropës, nga e cila të gjithë shpresojmë se mund të mësojmë.

Ju sigurojmë për respektin dhe konsideratat tona më të larta.

Anders Olsson

Kryesues i Komitetit të Nobeli

*(Teksti i letrës sipas përkthimit të gazetës Express)