Ballkani Perëndimor "i zhgënjyer" nga Samiti i Brdos, gjuha e ashpërsuar la pas atë diplomatike

Udhëheqësit e BE dështuan të bëjnë ndonjë angazhim të mëtejshëm e të prekshëm për zgjerimin dhe në vend të kësaj premtuan edhe një herë "perspektivën evropiane" dhe mbështetje më të gjerë ekonomike për Ballkanin Perëndimor gjithnjë e më të zhgënjyer, me shpresën për ta mbajtur rajonin në rrugën e tij evropiane.

"BE riafirmon mbështetjen e saj të qartë për perspektivën evropiane të Ballkanit Perëndimor", thuhej në deklaratën përfundimtare të samitit BE-Ballkan Perëndimor në Brdo, Slloveni.

Gjuha më e ashpër, e cila shkoi një hap përtej terminologjisë më të butë diplomatike të përdorur vitet e fundit, ishte një nga elementët e rinj të ngjarjes, e cila në vend të kësaj u përqëndrua në të ardhmen ekonomike dhe mjedisore të rajonit të varfëruar.

Por me procesin e bllokuar nga mosmarrëveshje të ndryshme, shumë në Ballkanin Perëndimor mendojnë se deklarata e BE -së mund të mbetet një deklaratë boshe.

Për më tepër, duke pasur parasysh se Franca e kujdesshme ndaj zgjerimit nuk ka gjasa të bëjë përparimin e anëtarësimit në BE gjatë presidencës së saj në Këshillin e BE-së në fillim të vitit 2022, disa diplomatë të BE-së tashmë shqetësohen se procesi së shpejti mund të marrë një prapavijë.

Duke folur në Brdo pas samitit, Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen pranoi se në turneun e saj të javës së kaluar në rajon ajo "kishte ndjerë padurimin e njerëzve dhe pjesërisht frustrimin e tyre për kohëzgjatjen e procesit për t'u bashkuar me BE".

Von der Leyen tha se ishte bërë shumë përparim por rajoni duhej të "qëndronte në rrugën" e reformave themelore. Sidoqoftë, komentet e Presidentit të Këshillit Evropian Charles Michel sugjeruan se vetëm reformat nuk do të ishin të mjaftueshme për vendet që do të pranoheshin në bllok.

"Unë do të doja të nënvizoja me gjithë sinqeritetin, ekziston një diskutim i vazhdueshëm midis 27 të kapaciteteve tona për të marrë anëtarë të rinj", tha Michel, duke folur së bashku me von der Leyen dhe kryeministrin slloven Janez Jansa, i cili priti samitin, një pikë e supozuar e presidencës së Sllovenisë të Këshillit të BE -së.

Përparimi do të jetë "i domosdoshëm" për të kuptuar sesi blloku dëshiron të "marrë vendime së bashku", tha Michel, duke lënë të kuptohet një rishikim i mundshëm i kërkesës së unanimitetit të BE -së në fushat e politikave të tilla si çështjet e jashtme dhe zgjerimi.

Nuk janë caktuar data

Jansa, megjithatë, theksoi se reformat e brendshme të BE -së duhet të shkojnë paralelisht me zgjerimin.

“Së pari, institucionet evropiane do të duhet të ndjekin gjithashtu procese të caktuara në mënyrë që të jenë efikase nëse zgjerohen,… por paralelisht, procesi i negociatave gjithashtu duhet të vazhdojë. Ne besojmë se negociatat jo vetëm që lejojnë, por e bëjnë më të lehtë zgjidhjen e këtyre çështjeve dypalëshe", shtoi ai.

Sllovenia, e cila u bashkua me BE në 2004, është tradicionalisht një mbështetëse e fortë e zgjerimit. Më herët, Sllovenia, e mbështetur nga Bullgaria dhe Hungaria, kishte kërkuar të përfshinte një angazhim për të pranuar gjashtë shtete të Ballkanit Perëndimor në bllok deri në vitin 2030.

Kancelarja gjermane në largim Angela Merkel e hodhi poshtë idenë e plotë.

"Unë nuk besoj vërtet në caktimin e datave, besoj në përmbushjen e premtimeve tona: Pasi të përmbushen kushtet, pranimi mund të bëhet", u tha Merkel gazetarëve pas samitit.

Një afat do ta vendoste BE-në nën presion, pavarësisht nëse shtetet e Ballkanit Perëndimor i përmbushnin kushtet e vendosura nga blloku prej 27 vendesh apo jo, tha ajo.

Fjalët e saj u bënë jehonë nga kryeministri holandez Mark Rutte, i cili tha se përcaktimi i një afati për pranimin shkoi shumë larg për shumë shtete anëtare të BE -së.

Vetoja bullgare

Në të njëjtën kohë, fillimi i bisedimeve të pranimit të Maqedonisë së Veriut është bllokuar nga Bullgaria që nga nëntori i 2020-ës.

Von der Leyen paralajmëroi se vonesa për dhënien e dritës së gjelbër të fillimit të bisedimeve të pranimit të Shqipërisë po "rrezikon pozitën tonë dhe ndikimin tonë në rajon".

Në margjinat e samitit, presioni evropian mbi Sofjen për të zhbllokuar rrugën e Shkupit në BE ishte veçanërisht i dukshëm, me Presidentin e Bullgarisë Rumen Radev dhe homologun e tij Zoran Zaev të angazhuar në një seri takimesh ndërmjetësuese.

Tani për tani, Shkupi është peng i situatës parazgjedhore në Sofje, e cila nuk ka perspektivë për të krijuar një qeveri të paktën deri në fund të nëntorit.

Marrë nga Euroactiv