‘Daily Mail’ reportazh për Cërrikun: Qyteti i shndërruar në fantazmë, edhe të rinjtë e kualifikuar ikin me gomone në Angli

I ndërtuar gjatë kohës së komunizmit për të akomoduar punëtorët në një rafineri të re nafte, Cerriku është një qytet i vogël me shtëpi me ngjyra pastel, një orë me makinë në jug të kryeqytetit shqiptar, Tiranës.

Një qytet me 27,000 njerëz, jeta përqendrohet në një shesh qendror që mban emrin e heroinës kombëtare, Nënë Tereza.

Dekada më parë, kur rafineria ofronte qindra vende pune dhe fushat aty pranë ishin të mbushura me agrume, ky vend grumbullimi ishte i mbushur me aktivitet.

Ishte veçanërisht popullor me të rinjtë, të cilët mblidheshin këtu në orët e vona të pasdites pasi kishin përfunduar turnet e tyre të punës dhe mësimet e shkollës.

Me pak ose aspak investime të qeverisë, në Cërrik nuk ka më asnjë industri.

Kur arrita në shesh në muzg, ato pak fytyra që pashë ishin të vjetra dhe të dëshpëruara.

E kërrusur në stallën e saj, Bukurie Hamiti, 63 vjeç, e cila jeton me bashkëshortin dhe pesë anëtarët e familjes në një apartament me dy dhoma, po përpiqej të shiste fara luledielli.

"Dikur ishte kaq e zënë në këtë kohë të ditës, por të gjithë janë larguar," ngriti supet ajo. "Të rinjtë kanë shkuar të gjithë të jetojnë me ju, në Angli."

Duke kaluar në shëtitjen e saj të mbrëmjes, Bejaze Dine, 70 vjeç, ndaloi për të më treguar se si çdo anëtar i fundit i familjes së saj - gjashtë fëmijë dhe 11 nipër e mbesa - ishin zhvendosur jashtë shtetit, megjithëse në rastin e saj në Gjermani, Greqi dhe Itali (rruga për në Angli ishte shumë të rrezikshme).

“Më mungojnë të gjithë, por nuk mund t'i fajësoj për largimin. Nuk ka asgjë për ta këtu. Në ditët e komunizmit, jeta ishte 100 herë më e mirë, - u shpreh ajo. Në atë kohë, të gjithë punonin dhe jo gjithçka ishte për paratë.

Dukej sikur brezi i ri i qytetit ishte zhdukur nga ndonjë murtajë. Plaga që po shkatërron Cërrikun dhe shumë qytete të tjera shqiptare është migrimi.

Megjithatë, historia pas këtij eksodi të jashtëzakonshëm nuk është aq e drejtpërdrejtë sa duket nga Britania.

Sepse nuk janë më vetëm elementët e dobët të arsimuar, të pakualifikuar (dhe, në disa raste, kriminelë) në Shqipëri që po e braktisin këtë komb për brigjet angleze. Tani shumë nga të rinjtë më të kualifikuar të Shqipërisë po ikin gjithashtu.

Mjekë, mësues, bankierë, avokatë, sipërmarrës; shtresat e mesme të arsimuara që mund ta kthenin Shqipërinë nga një kleptokraci e dështuar në një komb, qytetarët e të cilit do të preferonin të qëndronin dhe të ndërtonin të ardhmen e tyre në vend që të rrezikonin jetën e tyre në gomone.

I dëshpëruar nga korrupsioni dhe nepotizmi që bllokon ambiciet e tyre, ajka rinore e Shqipërisë po largohet me tufa.

Në të vërtetë, sipas Endrit Shabanit, 37 vjeç, një akademik shqiptar i shkolluar në Oksford, i cili shkroi një tezë doktorature mbi ikjen e trurit të vendit të tij, evakuimi krahasohet me atë të mesit të viteve 1990, kur pati një prishje totale të rendit dhe ligjit.

Duke udhëtuar nëpër vend këtë javë, e kam parë të vërtetën fantazmë të kësaj në çdo hap.

Cerriku i ngjan një qyteze të Klondikës. Dyqanet nuk kanë klientë, shtëpitë janë bosh, shkollat ​​kanë aq pak nxënës sa përdoren vetëm një pjesë e vogël e klasave.

Drejtoresha e arsimit vendor Dr Mirela Muçaj më tha se numri i nxënësve ka rënë me 272 vitin e kaluar dhe së fundmi dy shkolla janë mbyllur fare.

"Kjo është kryesisht për shkak të emigrimit, kryesisht në Angli, por edhe në Gjermani," tha ajo, duke pranuar se shpreson që vajza e saj të gjejë punë në Britani kur të diplomohet në inxhinieri kompjuterike.

Një shkollë ngjitur, e specializuar në studimet veterinare dhe bujqësi, duhet të ketë 650 studentë, por ka vetëm 126.

Megjithatë, si mund të presin pushtetarët e Shqipërisë që të rinjtë të jetojnë një jetë shembullore kur shoqëria që ata kanë krijuar është e mbushur me korrupsion?

E kontrolluar kryesisht nga miqtë e partisë socialiste në pushtet, me kryeministrin e saj Edi Rama (një ish-basketbollist), media shqiptare është jashtëzakonisht e ‘ngathët’ kur bëhet fjalë për korrupsionin zyrtar.

Megjithatë, Lindita Cela, një gazetare e guximshme investigative shqiptare, më thotë se 12 politikanë, përfshirë kryebashkiakë dhe deputetë, ose janë dënuar ose janë hetuar së fundmi për krime që variojnë nga trafiku i drogës deri te vrasjet.

“Kuvendi shqiptar nuk ka pasur kurrë kaq shumë kriminelë”, thotë ajo. “Në të kaluarën, ata qëndronin në prapavijë. Tani ata janë në qendër të skenës.'

Partitë politike rivale në mënyrë të pashmangshme fajësojnë njëra-tjetrën. Gjatë intervistës time 90-minutëshe me liderin e opozitës Sali Berisha, 74 vjeç, ai bëri një sërë akuzash kundër Ramës, i cili e rrëzoi atë nga posti i kryeministrit në 2013.

Kryetari i Partisë Demokratike foli për një projekt qeveritar prej 400 milionë funtesh për asgjësimin e mbetjeve, ku nuk u ndërtuan asnjëherë inceneratorë; shkollat dhe rrugët e reja që u kushtojnë taksapaguesve shqiptarë shumë më tepër se skema të ngjashme në vendet e BE-së, sepse miliona shkojnë në rrugë të gabuar. Si rezultat, tha ai, migrimi po shkatërronte Shqipërinë.

Ai theksoi raportet se zoti Rama ka fluturuar me avion privat me qira 137 herë vitin e kaluar, duke i kushtuar Shqipërisë 22 milionë funte./ Daily Mail