Juria e UNESCO, kryesuar nga një shqiptar, vlerëson me çmimin Guillermo Cano gazetarët bjellorusë

Shoqata e Gazetarëve të Bjellorusisë (BAJ) është shpallur laureate e Çmimit Botëror të Lirisë së Shtypit të UNESCO/Guillermo Cano 2022, pas rekomandimit të Jurisë Ndërkombëtare të profesionistëve të medias. Ceremonia e ndarjes së çmimeve u zhvillua më 2 maj në Punta Del Este, Uruguay, me rastin e Konferencës Globale të Ditës Botërore të Lirisë së Shtypit.

BAJ u formua në vitin 1995 si një shoqatë joqeveritare e punonjësve të medias me objektivin e promovimit të lirisë së shprehjes dhe gazetarisë së pavarur në Bjellorusi. Ajo bashkon mbi 1300 gazetarë të asociuar dhe është anëtare e Federatës Ndërkombëtare të Gazetarëve (IFJ) dhe e Federatës Evropiane të Gazetarëve (EFJ).

Në gusht 2021, pas bastisjes nga policia në zyrat e saj në Bjellorusi, Gjykata e Lartë e Bjellorusisë urdhëroi shpërbërjen e organizatës, me kërkesë të Ministrisë së Drejtësisë së vendit.

“Duke i dhënë çmimin BAJ-së, ne jemi pranë të gjithë gazetarëve në mbarë botën që kritikojnë, kundërshtojnë dhe ekspozojnë politikanë dhe regjime autoritare duke transmetuar informacion të vërtetë dhe duke promovuar lirinë e shprehjes. Sot i përshëndesim dhe i lavdërojmë; ne gjejmë një mënyrë për të thënë: ne jemi me ju dhe e vlerësojmë guximin tuaj”, tha Alfred Lela, kryetar i jurisë ndërkombëtare të Çmimit themelues dhe drejtor i Politiko.al një organizate mediatike shqiptare.

“Për njëzet e pesë vjet, çmimi i UNESCO/Guillermo Cano ka tërhequr vëmendjen e botës ndaj guximit të gazetarëve në mbarë botën që sakrifikojnë aq shumë në ndjekjen e së vërtetës dhe llogaridhënies. Edhe një herë, ne frymëzohemi nga shembulli i tyre dhe na kujtohet rëndësia e garantimit të së drejtës së gazetarëve kudo për të raportuar lirisht dhe në mënyrë të sigurtë”, tha Audrey Azoulay, Drejtore e Përgjithshme e UNESCO-s.

Rreth Çmimit Botëror të Lirisë së Shtypit të UNESCO/Guillermo Cano

Çmimi prej 25,000 dollarësh njeh kontributet e jashtëzakonshme për mbrojtjen ose promovimin e lirisë së shtypit, veçanërisht përballë rrezikut. Është emëruar pas Guillermo Cano Isaza, gazetarit kolumbian që u vra para zyrave të gazetës së tij El Espectador në Bogotá, Kolumbi, më 17 dhjetor 1986. Ai financohet nga Fondacioni Guillermo Cano Isaza (Kolumbi), Helsingin Sanomat Fondacioni (Finlandë), Namibian Media Trust, Democracy & Media Foundation Stichting Democratie & Media (Holandë) dhe Fondacioni Thomson Reuters.

Rreth Konferencës Botërore të Ditës Botërore të Lirisë së Shtypit 2022 në Uruguaj

Konferenca Botërore e Ditës Botërore të Lirisë së Shtypit 2022 do të zhvillohet nga 2 deri më 5 maj në një format hibrid në Punta Del Este, Uruguay. Nën temën “Gazetaria nën rrethimin dixhital”, Konferenca do të diskutojë ndikimin e epokës dixhitale në lirinë e shprehjes, sigurinë e gazetarëve, aksesin në informacion dhe privatësinë. Gjatë më shumë se 50 sesioneve me dhjetëra folës, Dita Botërore e Lirisë së Shtypit 2022 do të ribashkojë palët përkatëse të interesit si politikëbërësit, gazetarët, përfaqësuesit e mediave, aktivistët, menaxherët e sigurisë kibernetike dhe ekspertët ligjorë për të eksploruar këto çështje dhe për të zhvilluar zgjidhje konkrete për të adresuar kërcënimet e paraqitura ndaj shtypit, lirinë dhe privatësinë në epokën dixhitale.

*Sipas njoftimit për shtyp të UNESCO

Fjala, në ceremoninë e dhënies së cmimit e kryetarit të jurisë, Alfred Lela:

Së pari, dua të them se jam i nderuar që jam këtu si Kryetar i jurise.

Për dy vitet e fundit nuk kemi pasur mundësi të takohemi për shkak të Covid-19. Nuk ishte vetëm pandemia që shërbeu si pengesë shtesë për atë që bëjmë ne gazetarët. Përvec vështirësive të mëparshme, të agjendave të lajmeve të rreme, lehtësiave të post truth dhe dëshirës për propagandë, u hap një territor i ri për ne, kur qeveritë dhe politikanët e morën edhe më shumë kontrollin e rrjedhës së informacionit.

Ne nuk e dinim se më e keqja nuk kishte ardhur ende. Që nga shkurti, tani kemi një luftë tjetër. Të llojit më të keq, me një kombinim të metodave konvencionale dhe jokonvencionale. Putini i Rusisë ka sulmuar Ukrainën dhe bashkë me të shumë vlera dhe besime me të cilat pajtohemi dhe vlerësojmë.

Pikërisht në këtë kontekst juria e cmimit Guillermo Cano të UNESCO-s jep vlerësimin e këtij viti. Sepse tani nuk bëhet fjalë vetëm për lirinë e shtypit, por për të gjitha liritë. Kolegët tanë në Rusi e dinë këtë më mirë se kushdo. Dimitri Muratov, një fitues i mëparshëm i Guillermo Cano e di këtë.

Kështu edhe kolegët tanë në Ukrainë, të cilëve mund t'u duhet të lënë penën dhe të kapin armën.

Kjo është arsyeja pse përzgjedhja jonë për Guillermo Cano-n e këtij viti më bën krenar. I themi botës se ne bëjmë pjesën tonë për liritë, përfshirë lirinë e shtypit. Ne themi gjithashtu se ata që janë nën shtypje dhe persekutim nuk harrohen dhe nuk lihen pas.

Pra, urime kolegëve tanë në BAJ për këtë çmim, për guximin dhe punën e tyre.