Ministria i dha truallin babait të drejtoreshës së Tatimeve, si u kthye Shtëpia e Fëmijës në hotel?

Disa vite më pas në 2013, Ministria e Energjisë do t’i nxirrte në privatizim objektet te ish kampin e pushimit të Shtëpisë së Fëmijëve Jetimë të Sarandës, duke shitur në fakt tokën e Diana Bilalit.
“Privatizimi u bë mbi bazën e ligjit për zonat turistike. Pas kërkesës që bëra unë, më njohën të drejtën e parablerjes vetëm për 120 m², por jo për 560 m², pa një arsye të qartë.

Unë i jam drejtuar prefekturës, Ministrisë së Financave, Ministrisë së Bujqësisë dhe institucioneve të tjera përkatëse. Kam ndjekur procedurat dhe më pas u detyrova të hap gjyq, edhe pse ishte shumë e vështirë financiarisht”, do të shprehej Diana Bilali për procesin e këtij trualli.

Zonja Bilali tregon se gjatë procesit ka konstatuar shumë parregullsi dhe shkelje pasi kjo pronë rezulton të jetë ndarë dhe trajtuar në mënyrë të padrejtë dhe persona të ndryshëm kanë përfituar padrejtësisht pjesë të saj.

Ajo shprehet se ka kërkuar që të zbatohet ligji dhe që të njihet e drejta ime mbi tokën, duke kërkuar gjithashtu dëmshpërblim për shfrytëzimin e padrejtë të pronës së saj nga Tajar Lala.

“Unë nuk kam kërkuar vetëm 120 apo 560 metra katrorë, por të gjithë territorin që më takon dhe që nuk figuron i regjistruar si duhet. Sipas ligjit, nëse nuk janë bërë hartat kadastrale, procesi konsiderohet i pavlefshëm.

Kam kaluar nëpër shumë procese gjyqësore dhe aktualisht ka disa çështje në gjykatë që lidhen me këtë pronë. Këto përfshijnë padi për shkelje, për dëmshpërblim dhe për njohje të pronësisë.

Dhe kush e bleu atë? E çojnë në privatizim, Ministria e Energjisë dhe e bëri fillimisht nxjerrjen në privatizim me një ligj për zonat turistike.

Më pas, mbas një kërkese që bëra unë me shkrim, bën nxjerrjen në parablerjes të objektit për 120 m², jo për 560 m², dhe kjo nuk e di pse. Duhet të bëhen tekstet sepse ka një rregull.

Ligji është shumë i qartë, nëse një objekt është i papërdorshëm, i jepet e drejta e parablerjes atij që ka lidhje me të dhe këto objekte kanë qenë të shkatërruara, praktikisht të papërdorshme”, tha Diana.
Ajo shprehet se Ministria kur e nxori në privatizim, duke ia dhënë tokën dikujt tjetër, por Bilali nuk do ta linte me kaq çështjen duke ju drejtuar Prokurorisë së Sarandës.

Privatizimi i pronës në shkelje të ligjit, Prokuroria demaskon skemën e hotelit
Sipas Diana Bilalit, Tajar Lala babai i Drejtoreshës së Tatimeve Tiranë Erilinda Lala do të merrte nëpërmjet privatizimit tokën ku ka qenë ish Kampi i Pushimit të Shtëpisë së Fëmijëve Jetimë të Sarandës. Në fakt, problemi lidhet me regjimin juridik të tokës pasi sipas ish gazetares, aty kemi të bëjmë me tokë truall.

“Kur unë kërkova regjimin e tokës për Tajar Lalën, ka marrë 350 metra katrorë. Në kuadrat ishte një objekt, se atje për 100 metra të heqin kokën. Si e kishte marrë Tajar Lala këtë 350 metra katrorë tokë pa ia dhënë KNT-ja? Kush ia dha?

Unë kur kam parë hartën e Borshit, kam parë që është rreth viteve 1950, 1989. Nuk është zhvilluar nga parametrat e parashikuar nga ligji”, shprehet Bilali për këtë problem.

Diana tregon se asokohe i është drejtuar zv. Ministrit të Ndërtimit Albert Caci dhe Policisë Ndërtimore në Borsh, për të ndaluar një ndërtim të paligjshëm, por pavarësisht vendimit për prishje, Tajar Lala ndërtoi një hotel të cilin e regjistroi në Zyrën e Regjistrimit Sarandë.

“E merr Prefektura Vlorë këtë çështje e cila ishte pregatitur. Tokën e merr Tajari pa AMTP. Ndërkohë që Policia Ndërtimore më kërkonte 3 milionë lekë pagesë për të prishur hotelin, por unë nuk kisha mundësi asokohe. Atëhere unë ju drejtova INUK-ut”, tregon Bilali për “Vetting”.

Në vendimin e Prokurorisë të vitit 2015 për pushim çështje del se ku kanë ndodhur shkeljet në mënyrën si është ndarë dhe regjistruar toka në zonën e “Shtëpisë së Pushimit të Fëmijëve”. Këto shkelje nuk janë ndjekur sepse kanë kaluar shumë vite dhe ndjekja penale është parashkruar. Kjo nuk do të thotë që shkeljet nuk kanë ndodhur, përkundrazi në dokument përmenden qartë veprime në kundërshtim me ligjin.

Nga hetimet del se zona ku ndodhej Shtëpia e Pushimit të Fëmijëve ishte në fakt truall dhe zonë ndërtimi, sepse që në vitin 1989 kishte një vendim të Komitetit Ekzekutiv të Sarandës që e përfshinte këtë zonë brenda vijës së ndërtimit të lagjes “Shkallë”. Kjo do të thotë se kjo tokë nuk duhej të trajtohej si tokë bujqësore. Gjatë ndarjes së tokës pas vitit 1991, Komisioni i Ndarjes së Tokës në Borsh e trajtoi këtë sipërfaqe si tokë bujqësore dhe e ndau për banorë të fshatit.

“Mua ma ndanë tokën, kur të dilte në privatizim. Duke e njohur tokë bujqësore, mua më dhanë aq e kaq. Në dokumentet e Z.V.R.R.P Sarandë dilte truall, sepse kishte 9 objekte. Është e turpshme se si Zyra për mua e quajti tokë bujqësore, kurse për fshatarët e Borshit e quajti truall, në një kohë që fshatarëve nuk u njihej e drejta e parablerjes”, tregon Diana.

Në dokument përmendet se Komisioni i Ndarjes së Tokës me kryetar Mejdan Memoali dhe kryeplakun Naim Këlliçi ka ndarë tokë që në fakt ishte tokë turistike dhe truall, duke e regjistruar si tokë bujqësore.

Në këtë ndarje kanë përfituar disa persona, ndër të cilët përmenden Gazmor Hizmo, Ramadan Lala dhe Tajar Lala, ku sipas hetimit Tajar Lala ka marrë rreth 650 m² tokë me godinë brenda saj. Këto prona më pas janë regjistruar edhe në ish Zyrën e Regjistrimit të Pasurive të Paluajtshme në Sarandë.

Nga vetë hetimet del se ndarja e tokës është bërë në kundërshtim me ligjin, sepse një sipërfaqe që ishte truall dhe zonë turistike është trajtuar si tokë bujqësore dhe është ndarë sipas ligjit 7501 për tokën. Kjo është shkelja kryesore që përmendet në vendimin e Prokurorisë Sarandë.

“Ky vajti bëri hotel e ia regjistron zyra e regjistrimit Sarandë. I drejtohem Prefekturës Vlorë që kjo është tokë truall dhe është trajtuar si tokë bujqësore. Dikush ndërton një hotel, unë nuk mund ti rri nga pas sepse nuk jam banorë rezidente” tha Diana Bilali.

Gjykata e Lartë prishi vendimin dhe e riktheu çështjen e Diana Bilalit për rigjykim
Në maj 2023, Gjykata e Lartë do të dilte me një vendim për çështjen e Bilalit, duke i hapur mundësinë asaj që të ketë një proces gjyqësor të drejtë. Në thelb konflikti lidhet me një sipërfaqe toke që sipas ish-pronares Bilali, prona e familjes së tyre në atë zonë ka qenë rreth 4,400 m², ndërsa institucionet publike dhe vendimet e mëparshme e kanë njohur vetëm një pjesë shumë më të vogël të kësaj prone.

Sipas dokumenteve të gjykatës, Diana Bilali, e cila është trashëgimtare e Naxhije Hila (Bilali), pretendon se nëna e saj ka qenë pronare e një sipërfaqeje prej 4,400 m² tokë në fshatin Borsh. Në këtë sipërfaqe shteti kishte ndërtuar më vonë objektin e njohur si Shtëpia e Pushimit të Fëmijëve të Sarandës. Për këtë arsye, sipas saj, prona është marrë nga shteti gjatë periudhës së regjimit komunist dhe trashëgimtarët kanë të drejtë të kërkojnë njohjen dhe kthimin e saj sipas ligjit për kthimin dhe kompensimin e pronave të ish-pronarëve.

Në vitin 1996, çështja është trajtuar nga Gjykata e Rrethit Sarandë, e cila ka njohur pronësinë e ish-pronares vetëm për një sipërfaqe 700 m² tokë në atë zonë. Më pas, në vitin 1998, Komisioni i Kthimit dhe Kompensimit të Pronave në Sarandë ka marrë vendim që trashëgimtarëve t’u njihet e drejta e kompensimit për këtë sipërfaqe prej 700 m², jo për të gjithë sipërfaqen 4,400 m² që ata pretendonin. Vendimi i komisionit ka parashikuar gjithashtu që trashëgimtarët të kenë të drejtë parablerjeje në rast privatizimi të objektit që ishte ndërtuar mbi këtë tokë, pra Shtëpisë së Pushimit të Fëmijëve.

Sipas dokumenteve të mëvonshme, gjatë procesit të privatizimit të këtij objekti, trashëgimtarët kanë ushtruar këtë të drejtë dhe në vitin 2012 është lidhur një kontratë shitjeje për një pjesë shumë të vogël të truallit, rreth 140 metra katrorë , që lidhej me ndërtesën e privatizuar. Megjithatë, sipas Bilalit, kjo nuk e zgjidhte çështjen e gjithë pronës së pretenduar prej 4,400 metra katrorë, ndaj ajo ka vazhduar proceset gjyqësore duke kërkuar që të njihej e drejta e pronësisë për të gjithë sipërfaqen.

Në proceset gjyqësore që pasuan, gjykatat analizuan provat e paraqitura nga Znj.Bilali si deklarata të dëshmitarëve dhe planvendosje të pronës, por arritën në përfundimin se nuk kishte prova të mjaftueshme që ish-pronarja kishte pasur në pronësi 4,400 metra katrorë tokë. Sipas gjykatave, dokumentet zyrtare dhe vendimet e mëparshme të institucioneve shtetërore tregonin vetëm njohjen e një sipërfaqeje prej 700 metra katrorë.

Në vitin 2014, Gjykata e Rrethit Sarandë e rrëzoi padinë e Diana Bilali, duke e konsideruar të pabazuar në prova dhe në ligj. Ky vendim u la në fuqi edhe nga Gjykata e Apelit Gjirokastër në vitin 2015, e cila arriti në përfundimin se Bilali nuk kishte sjellë prova që të vërtetonin pronësinë për sipërfaqen 4,400 metra katrorë dhe se vendimi i mëparshëm i komisionit të kthimit të pronave, që njihte vetëm 700 metra katrorë ishte në përputhje me dokumentet ekzistuese.

Pas kësaj, çështja u çua në Gjykatën e Lartë. Kjo gjykatë nuk hyri drejtpërdrejt në analizën e provave për të vendosur se kujt i takon prona, por analizoi mënyrën se si gjykatat e mëparshme kishin shqyrtuar çështjen. Sipas Gjykatës së Lartë, gjykatat e niveleve më të ulëta nuk e kishin hetuar plotësisht konfliktin dhe nuk kishin sqaruar qartë disa elementë të rëndësishëm, si identifikimi i saktë i pronës, kufijtë e saj dhe raporti midis sipërfaqes së njohur prej 700 metra katrorë dhe pretendimit për 4,400 metra katrorë.

Për këtë arsye, në vendimin e saj të 11 majit 2023, Gjykata e Lartë vendosi të prishë vendimin e Gjykatës së Apelit Gjirokastër dhe ta rikthejë çështjen në Gjykatën e Apelit të Juridiksionit të Përgjithshëm në Tiranë. Kjo do të thotë se çështja duhet të shqyrtohet përsëri nga një trup tjetër gjykues, duke analizuar më në detaje provat dhe dokumentet për të përcaktuar në mënyrë të saktë nëse ekziston apo jo e drejta e pronësisë për sipërfaqen që pretendohet./ Veting