OECD: Ekonomia globale, drejt rritjes më të dobët që nga Covid-19

Ekonomia globale po shkon drejt periudhës më të dobët të rritjes që nga Covid-19, ndërsa lufta tregtare e Donald Trump dëmton zhvillimin në ekonomitë kryesore, përfshirë SHBA-në, sipas parashikimeve të Organizatës për Bashkëpunim dhe Zhvillim Ekonomik (Organisation for Economic Co-operation and Development, OECD).

Organizata uli perspektivën për prodhimin global dhe shumicën e ekonomive kryesore të G20, ndërsa paralajmëroi se marrëveshjet për të lehtësuar barrierat tregtare do të ishin kyç në ringjalljen e investimeve dhe shmangien e çmimeve më të larta.

Rritja globale pritet të jetë 2.9 % në 2025 dhe 2026, tha OECD në perspektivën e fundit të publikuar. Shifra ka tejkaluar 3 % çdo vit që nga viti 2020, kur prodhimi ra për shkak të pandemisë.

Rritja e SHBA-së do të ngadalësohet veçanërisht, duke rënë nga 2.8 % vitin e kaluar në vetëm 1.6 përqind në 2025 dhe 1.5 % në 2026, ndërsa një periudhë inflacioni më e lartë do ta pengojë Rezervën Federale të ulë normat këtë vit, tha OECD.

Vlerësimi i fundit përfaqëson një ulje të parashikimeve të ndërmjetme të marsit, të cilat i paraprinë njoftimeve të tarifave të presidentit amerikan më 2 prill. Edhe atëherë, OECD paralajmëroi për një ndikim të konsiderueshëm, që rrjedh nga taksat e administratës Trump dhe pasiguria e lidhur me politikën.

Që atëherë Trump ka ulur pjesërisht disa detyrime, por rritja e normës mesatare efektive të tarifave të SHBA-së është ende “e pashembullt”, nga 2.5 % në mbi 15 % – më e larta që nga lufta e dytë botërore, vuri në dukje OECD.

Organizata gjithashtu uli parashikimet e vitit 2025 për vendet e G20, përfshirë Kinën, Francën, Indinë, Japoninë, Afrikën e Jugut dhe Mbretërinë e Bashkuar, krahasuar me perspektivën e marsit.

Álvaro Pereira, kryeekonomisti i OECD-së, tha se vendet kishin nevojë urgjente të arrinin marrëveshje që do të ulnin barrierat tregtare. “Përndryshe, ndikimi i rritjes do të jetë mjaft i rëndësishëm”, tha ai. “Kjo ka pasoja masive për të gjithë.”

Krahasuar me perspektivën e fundit të plotë të OECD-së në dhjetor, perspektivat e rritjes për pothuajse të gjitha vendet janë ulur, tha Pereira.

Një pengesë ndaj rritjes dhe investimeve është edhe pasiguria në lidhje me drejtimin e politikës tregtare globale. Luhatjet e tarifave të SHBA-së kanë ndikuar shumë, ndërsa Trump ka vendosur taksa ndaj Kinës përpara se t’i tërheqë pjesërisht masat, ndërsa ka kërcënuar me tarifa të larta ndaj ekonomive të tjera, përfshirë BE-në.

Trump është zotuar gjithashtu të vendosë një sërë barrierash sektoriale, duke përfshirë dyfishimin e taksave mbi importet e çelikut dhe aluminit në 50 %.

OECD-ja përgatiti parashikimet ekonomik duke supozuar se normat e tarifave që nga mesi i majit do të mbaheshin të pandryshuara, pavarësisht pengesave, duke përfshirë një vendim gjykate javën e kaluar që zbuloi se Trump kishte tejkaluar autoritetin e tij në vendosjen e detyrimeve të 2 prillit.

Pjesërisht si rezultat, inflacioni i SHBA-së tani pritet të rritet në gati 4 % deri në fund të vitit 2025 dhe të mbetet mbi objektivin e Rezervës Federale në vitin 2026, që do të thotë se banka qendrore ndoshta do të presë deri vitin tjetër përpara se të ulë normat e interesit, tha OECD.

Treguesit e fundit treguan një “ftohje të dukshme” të rritjes reale të PBB-së në SHBA, së bashku me një rritje të ndjeshme të pritjeve për inflacionin, paralajmëroi ajo.

Në përgjithësi, perspektiva e OECD-së për këtë vit është ulur për rreth tre të katërtat e anëtarëve të G20 krahasuar me parashikimin e saj të ndërmjetëm të marsit.

Rritja e Kinës do të ngadalësohet nga 5 % vitin e kaluar në 4.7 % në vitin 2025 dhe 4.3 % në vitin 2026, sipas perspektivës së re, ndërsa Eurozona do të zgjerohet me vetëm 1 % këtë vit dhe 1.2 % në vitin 2026.

Ekonomia e Japonisë do të rritet me vetëm 0.7 % dhe 0.4 % këtë vit dhe vitin tjetër. Ekonomia e Mbretërisë së Bashkuar parashikohej të zgjerohej me 1.3 % këtë vit dhe 1 % në vitin 2026 – një ulje e normave të pritura 1.4 dhe 1.2 % përkatësisht në mars.

Tregtia globale do të zgjerohet me 2.8 % në vitin 2025 dhe 2.2 % në vitin 2026, dukshëm më e ulët se parashikimet e OECD-së në dhjetor.

Rreziqet fiskale po rriten së bashku me tensionet tregtare, paralajmëroi OECD, me kërkesat për më shumë shpenzime mbrojtëse që pritet të shtojnë presionet mbi shpenzimet.

Vlerësimet e aksioneve “historikisht të larta” po rrisin ndjeshmërinë ndaj goditjeve negative në tregjet financiare.

Një periudhë e gjatë investimesh të dobëta ka përkeqësuar sfidat afatgjata me të cilat përballen ekonomitë e OECD-së, dhe kjo po dëmton më tej perspektivën e rritjes. / Monitor