Raporti/ Ballkani ‘nuk i bindet’ vendimeve të GJEDNJ: Shtetet s’kanë kapacitete për ekzekutim të shpejtë

Raporti vjetor për vitin 2022 mbi zbatimin e vendimeve të Gjykatës Evropiane për të Drejtat e Njeriut i publikuar nga Komiteti i Ministrave i Këshillit të Evropës tregon se numri i vendimeve të GJEDNJ që do të ekzekutohen plotësisht nga vendet e Ballkanit dhe të Europës Qendrore mbetet i lartë, raporton BIRN.

“Megjithatë, ka pasur një rritje në numrin e përgjithshëm të aktgjykimeve aktualisht në pritje të ekzekutimit të plotë (6,081 krahasuar me 5,533 në dhjetor 2021),” shkruhej në raport.

Raporti vuri në dukje se ekzekutimi i plotë i vendimeve të GJEDNJ nga shteti anëtar përballet me disa sfida.

"Kjo situatë sfiduese është e komplikuar nga numri i lartë i problemeve sistemike ose komplekse të kahershme që nuk janë zgjidhur nga shtetet e interesuara dhe të cilat Komiteti vazhdoi t'i shqyrtojë në vitin 2022," shkruhej në raport.

Sipas raportit, kjo mund të shpjegohet pjesërisht me mungesën e vullnetit politik për të nisur reformat të cilat mund të kërkojnë përpjekje dhe shpenzime të qëndrueshme.

“Kjo lidhet gjithashtu me problemin e vazhdueshëm në një sërë shtetesh me kapacitet të pamjaftueshëm për të marrë masa për të siguruar ekzekutimin e shpejtë, të plotë dhe efektiv të vendimeve të Gjykatës Evropiane, veçanërisht për shkak të statusit të ulët dhe/ose mungesës së burimeve kombëtare koordinatorë”, vazhdoi raporti.

Edhe pse numri i çështjeve në pritje për t'u zbatuar plotësisht ishte 6,112 në vitin 2022, pothuajse gjysma e numrit në vitin 2012, rastet e reja mund t'i bëjnë një barrë gjykatës, thekson raporti.

Në vitin 2022 u shtuan 1459 raste të reja që do të zbatoheshin nga shtetet anëtare, një numër rekord në dekadën e fundit. Gjithsej 880 raste u mbyllën, numri më i ulët i çështjeve të mbyllura që nga viti 2012.

“Siç tregon raporti, përderisa numri i çështjeve të pazgjidhura në vitin 2022 mbeti relativisht i qëndrueshëm, rastet e ardhura paraqesin sfida në rritje dhe po arrijnë në numër më të madh”, thuhet në raport.

Rusia kishte numrin më të madh të rasteve të reja në vitin 2022, me 413 raste. Rusia u përjashtua nga Këshilli i Evropës në mars 2022, por mbetet e detyruar të zbatojë vendimet përkatëse të GJEDNJ.

Rusia u pasua nga Ukraina me 145 raste dhe Rumania me 137 raste.

Vendet e Ballkanit dhe të Evropës Qendrore vazhdojnë të kenë numrin më të madh të rasteve të GJEDNJ për t'u zbatuar.

Rreth 78 raste që do të zbatoheshin plotësisht në vitin 2022 erdhën nga Serbia, dhe 77 erdhën nga Turqia, 63 nga Hungaria, 54 nga Polonia dhe 36 nga Moldavia.