Raporti: Vajzat adoleshente, më të vetmuarat në botë

Një në gjashtë persona në mbarë botën është i vetmuar dhe qindra mijëra vdesin çdo vit si pasojë e kësaj, sipas një analize të re nga Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH).

Shqetësimet për një epidemi të vetmisë kanë zënë vend në kulturën pop dhe politikë vitet e fundit - dhe Komisioni i OBSH-së për Lidhjet Sociale synonte të përcaktonte saktësisht se kush është në rrezik dhe çfarë do të thotë kjo për mirëqenien e tyre.

Raporti zbuloi se të rinjtë janë më të prekur nga vetmia, me rreth 20.9 përqind të adoleshentëve dhe 17.4 përqind të të rriturve nën 30 vjeç që thonë se ndihen të vetmuar. Kjo krahasuar me 11.8 përqind të atyre të moshës 60 vjeç e lart.

Në përgjithësi, burrat dhe gratë ndihen pothuajse njësoj - por vajzat adoleshente janë grupi më i vetmuar, me 24.3 përqind që thonë se janë të vetmuara.

 “Ka shumë faktorë që po nxisin vetminë dhe izolimin”, tha Dr. Vivek Murthy, ish-kirurgu i përgjithshëm i SHBA-së dhe bashkëkryetar i komisionit, gjatë një konference për shtyp.

Ai përmendi “shëndetin e dobët fizik dhe mendor, i cili për fat të keq mund t’i izolojë më tej individët”, si dhe “margjinalizimin social” dhe “përdorimin gjithnjë e më të dëmshmë ose të tepërt të mediave digjitale, veçanërisht midis të rinjve”, si probleme kryesore.

Jo të gjithë ata që kalojnë kohë vetëm janë të vetmuar. OBSH-ja thotë se dikush është i izoluar shoqërisht nëse nuk ka lidhje të mjaftueshme shoqërore, ndërsa e përcakton vetminë si "ndjenjën e dhimbshme" që lind, kur njerëzit nuk kanë llojin e marrëdhënieve që dëshirojnë.

Të dhënat mbi izolimin social janë më të kufizuara, por komisioni beson se ai prek deri në një në tre të rritur të moshuar dhe një në katër të rinj.

Si vetmia ashtu edhe izolimi social mund të kenë pasoja të rënda shëndetësore. Ato lidhen me rreth 871,000 vdekje në vit, duke rritur rrezikun e goditjes në tru, sëmundjeve të zemrës, diabetit, rënies njohëse dhe shëndetit të dobët mendor, zbuloi raporti.

Por, të kesh lidhje të forta shoqërore mund të përmirësojë shëndetin e njerëzve dhe madje t'i ndihmojë ata të jetojnë më gjatë, tha komisioni.

Marrja e masave për të luftuar vetminë

Ekspertët e OBSH-së u bënë thirrje qeverive kombëtare që ta bëjnë vetminë një përparësi politike, dhe për më shumë kërkime mbi strategjitë që mund të ndihmojnë në forcimin e lidhjeve sociale.

«Për një kohë shumë të gjatë, nuk e kemi njohur rëndësinë e shëndetit shoqëror», tha Murthy. «Kjo duhet të ndryshojë».

Disa vende tashmë po ndërmarrin hapa në këtë drejtim. Suedia, për shembull, nisi një plan prej 30 milionë eurosh këtë vit për të luftuar vetminë, për shembull duke u ofruar ndihmë të moshuarve që mund të jenë të izoluar, tha Jakob Forssmed, ministri suedez për çështjet sociale dhe shëndetin publik.

Në muajt në vijim, Suedia do të fillojë t'u japë të rinjve të moshës 16 deri në 18 vjeç "karta aktiviteti" me para që mund të shpenzohen për grupet e shoqërisë civile, sportet, aktivitetet në natyrë dhe ngjarjet kulturore - por vetëm për aktivitete që përfshijnë njerëz të tjerë, tha Forssmed gjatë konferencës informuese.

Qëllimi është të pajisen më mirë të rinjtë me aftësi sociale dhe të forcohen lidhjet midis njerëzve të të gjitha moshave.

«Ky nuk është problem për ata që janë të vetmuar, ata që janë të izoluar», tha Forssmed. «Ky është një problem për të gjithë shoqërinë»./ Euronews.