Flash News

KRYESORE

Ish-ministri socialist në mbështetje të Veliajt: Reforma e ujit nuk mund të pengohet për shkak të të varfërve

Ish-ministri socialist në mbështetje të Veliajt: Reforma e ujit

Ish-ministri i Financave, Arben Malaj ka dhënë mbështetje për rritjen e çmimit të ujit të pijshëm për qytetarët e Tiranës. Në analizën e tij, Malaj thekson se reforma për ujin nuk mund të pengohet për shkak të të varfërve, pasi kjo kategori duhet të ndihmohet nga shteti.

Kryebashkiaku Erion Veliaj arriti të kalonte dje në këshillin bashkiak vendimin për rritjen e çmimit të ujit, ndonëse eksperët nuk e konsideruan masë të nevojshme.

Reagimi i Arben Malajt:

Nje kontribut lidhur me debatin e tregjeve te rregulluara ku perfshihet edhe furnizmi me uje.

Jo te githa tregjet ne ekonomi jane te rregulluara apo te mbikqyrura nga ente apo autoritete publike.

Keto autorite pergjithsisht zgjidhen nga Kuvendi, per t'ju ofruar mundesi per pavaresi reale ne vendimet e tyre perballe vendimeve te qeverise qendore apo vendore dhe ne ballafaqimet e tyre me kompanite private kur kerkojne rritje te tarifave apo perfitime te tjera.

Tregjet financiare, ku perfshihen edhe bankat, jane tregjet te kontrolluara sepse deformimet dhe krizat e tyre cenojne stabilitetin financar te nje vendi, prodhojne kriza dhe demtojne depozituesit dhe investitoret e vegjel.

Entet apo autoritetet rregullatore dhe mbikqyrese te telekomunikacionit, energjise, ujit etj kane per detyre te garantojne funksionimin sa me mire te tregjeve respektive, ku ne qender eshte konsumatori, perfituesi final, i cili duhet te jete i mbrojtur nga deformimet e tregut.

Ne rastin konkret ky treg rregullohet qe te garantoje furnizmin e pa nderprere me uje, furnizmin me uje te cilesise me te mire dhe ta ofroje me cmime sa me te arsyeshme.

Tregu mund te deformohet nga interesa te kompanive private dhe publike qe kerkojne te mbulojne keq manaxhimin e tyre duke kerkuar rritje te tarifave, mund te demtohet nga politika populiste te uljes se tarifave e cila demton stabilitetin financiare te ketyre kompanive. Kjo rrit ndjeshem kerkesat dhe presionet per subvencionet shteterore, pra taksat e taksapaguesve nuk shkojne per arsim, shendetesi, kujdes social, por per te mbuluar humbjet e ketyre kompanive.

Tarifat e ujit duhet te garantojne mbulimin e kostove dhe nje norme fitimi te nevojshme per te investuar per te garantuar furnizimin 24 ore ne shtate dite te javes.

Ne jo pak raste tarifat e sherbimeve perdoren edhe per te ndikuar menyren e sjelljes ndaj perdorimit te ujit.

Patjeter qe duhet te njihet dhe te sigurohet mbeshtetje per shtresat ne nevoje. Politikat sociale nuk i ofrojne apo garantojne kompanite e sherbimeve por qeveria qendrore dhe lokale. Perfshirja sociale eshte sot parimi kryesore i cdo reforme,cka ne thelb kerkon qe te mos goditen shtresat e varfera.

Ne rastin konkret ndermarrja e ujesjellesit te Tiranes do te perfitoje vetem te ardhurat nga rritja e cmimit,ndersa qeveria qendrore do te marre si te ardhur shtese, te adhurat nga tatimi i fitimeve te rritura dhe burimi shtese do te jene sidomos te ardhurat nga TVSH e cila eshte 20%. Keto dy te ardhura jane dy burime te rendesishme dhe te konsiderueshme per te financuar shtresat ne nevoje.

Pra asnje individe apo familje shqiptare qe gjendet ne veshtiresi reale per te paguar drita dhe ujin, nuk duhet te penalizohet. Por ne emer te tyre nuk duhen penguar reformat te cilat po deshtuan mund te prodhojne kriza dhe kosto me te renda.

Na duhet te funsksionoje sa me mire sistemi i mbrojtjes dhe asistences sociale, na duhet te garantojme qe asnje shqiptari bremnda disa kuoatave te arsyeshme nuk do ti mungojne dritat dhe uji. Eficenca e ketij sistemi mbrotje sociale, lehteson kosto sociale te reformave kritike ne sektore jetike per cdo individ e familje.

Ekonomistet jane te bindur se kriza e ujit vleresohet sot si kriza potenciale me e rende per vitet e ardheshme, si per furnizmimin me uje edhe per prodhimet bujqesore dhe industriale.

Kriza e ujit per pasojat e saj te renda konsiderohet edhe si element i rendeishem i sigurise kombetare, pasi demtimet e saj jane masive, jane ne shume sektore jetike te ekonomise.

Të fundit