Reportazhi i gazetës austriake: Shqipëria, një vend pa rini; korrupsioni perceptohet si pengesë

Vendi mesdhetar po lufton me largimin të të rinjve dhe punëtorëve të kualifikuar. Disa përfundojnë në Austri. Por çfarë e shkakton të ashtuquajturin ikje të trurit? Dhe çfarë duhet të bëjë politika për të parandaluar plakjen e shoqërisë?

Kështu e nis artikullin gazeta austriake “Kronen Zeitung”, referuar Shqipërisë. Gazeta përqendrohet kryesisht tek largimi i të rinjve dhe korrupsioni si një faktor kyç që po nxit emigrimin e tyre.

Gazeta nuk shmang as trafikun që në kryeqytet është kthyer në makth. “Njëra makinë ndjek tjetrën. Këmbësorët vërshojnë mes automjeteve në rrugë. Shëtitja është e paimagjinueshme në orën 7 të mëngjesit në kryeqytetin shqiptar. “Mirëserdhe në Tiranë. Ky bllokim i vazhdueshëm trafiku është jeta e përditshme për ne. Nuk ka zgjidhje. Metroja nuk mund të ndërtohet për shkak të rrezikut të tërmeteve”, thuhet në artikull.

Korrupsioni pengesë

Edhe situata me largimin e të rinjve duket e pashpresë. Nuk ka shifra të sakta. Vlerësohet se 30 për qind e shqiptarëve jetojnë jashtë vendit. Regjistrimi aktual pritet të japë të dhëna vitin e ardhshëm. Atëherë qeveria do të detyrohet t'i përgjigjet të ashtuquajturit “ikje të trurit”. Pyetja është nëse politikanët janë kaq reflektues dhe vënë në dyshim punën dhe strukturat e tyre. Sepse korrupsioni është ende rend i ditës në vendin ballkanik, siç konfirmon Bruna Hoxha.

Një fillim i ri me mbështetje financiare

“Jam mësuese e formuar e matematikës. Por nëse dua të jap mësim në një shkollë, duhet t'ia dorëzoj drejtorit pagën time të parë”, thotë 25-vjeçarja. Si pjesë e një projekti të Caritas-it të financuar nga Bashkëpunimi Austriak për Zhvillim, ajo mundi të ngrejë institutin e saj të tutorit me ndihmën e ndihmës financiare për fillimin. “Kur lexova se kushdo mund të aplikonte për mbështetje, nuk mund ta besoja. Unë thjesht nuk e di se si merren vendimet bazuar në kritere objektive.”

Një arsye tjetër e largimit të të rinjve është mungesa e vendeve të punës për shqiptarët e arsimuar mirë. Pavarësisht strukturave miqësore me familjen, si bonusi i bebeve me vlerë 100 euro, Lufra, baxhoja më e madhe në vend, humbet deri në tre punonjës në muaj që shkojnë jashtë vendit.

Shumë studentë në HTL në Shkodër po përgatiten edhe për jetën jashtë vendit. Kompanitë austriake po kërkojnë praktikantë në shkollën gjermanishtfolëse dhe po u tregojnë atyre një jetë me kushte më të mira pune dhe mbi të gjitha paga të mira. Kjo zgjidh pjesërisht problemin e mungesës së punëtorëve të kualifikuar në vendin tonë, por Shqipëria ka mbetur sërish duarbosh.

“Perspektiva e BE-së si shpresë”

Shqipëria ka qenë një vend prioritar për bashkëpunimin austriak për zhvillim që nga viti 1993. Agjencia e bashkëpunimit për zhvillim ADA ka zyrën e saj në Tiranë që nga viti 1995.

Konkretisht, autoritetet shqiptare po mbështeten në zgjerimin e formimit profesional me cilësi të lartë, reformimin e administrimit financiar dhe të tregut të punës dhe në furnizimin me ujë. Një fokus i ri është lufta kundër korrupsionit.

David Muckenhuber, shefi i ADA në Shqipëri, në një intervistë për Krone Zeitung tha se korrupsioni është një pengesë për të rinjtë.

“Korrupsioni perceptohet si pengesë nga shumë shqiptarë. Kjo është arsyeja pse nevojitet më shumë transparencë dhe sundim i ligjit”, tha ai.