Flash News

Gjykojeni protestën nga kundërshtarët

Aksident në Greqi, ndërron jetë 16-vjeçari shqiptar

Protesta trazon PS-në/ Zegjineja e ‘meme-ve’ sulmon influenceren: Shëmtirë, diote. Balla kapet me Reuters

Vrasja në Paskuqan/ Autori është gjurmuar deri në Bovillë, ka braktisur mjetin

Publikoi tezën e Letërsisë 20 minuta pas nisjes së provimit, përjashtohet maturanti në Kukës

KRYESORE

Një javë nga takimi i Washingtonit, Daçiç dhe Lavrov komunikatë propagandistike për çështjen e Kosovës/ "A është e mundur një zgjidhje e drejtë?"

Politiko 19 Qershor 2020, 14:06

Një javë nga takimi i Washingtonit, Daçiç dhe Lavrov

Vijon propaganda e palës serbe kundrejt Kosovës, ndërsa pak ditë na ndajnë nga takimi mes përfaqësuesve të dy shteteve në 27 Qershor në Washington. Ministri i Punëve të Jashtme të Rusisë, Sergey Lavrov, dhe homologu i tij, Ivica Daciç, kanë publikuar një artikull së bashku në të cilin ata theksojnë se shteti i Kosovës është në buzë të greminës ekonomikisht dhe se krimi është në rritje të vazhdueshme.

Në artikullin i cili mban nënshkrimin e Daçiç dhe Lavrov kërkohet që Gjykata Speciale të marrë vendime sa më shpejt ndaj “kriminelëve” të UÇK-së si dhe kërkohet të respektohet Rezoluta 1244 për arritjen e një zgjidhje përfundimtare.

Të dy ministrat e jashtëm kanë theksuar qartë se nuk do të lejohet asnjë presion nga jashtë për zgjidhjen përfundimtare, ndërsa akuzojnë BE-në se është treguar e njëanshme përmes mosveprimit të saj ndaj Kosovës për implementimin e marrëveshjes së Asosacionit të Komunave Serbe.

Gjithashtu kërkohet që t’i hapet rruga Serbisë për antarësim në BE, pa kushtëzime mbi Kosovën.

“Ne vërejmë se pranimi i Serbisë në BE ende përdoret nga disa si një levë për të ushtruar presion mbi Beogradin në çështjet e njohjes së "pavarësisë së Kosovës". Rezulton se për tu bërë anëtare e BE-së, shteti aplikant duhet të dhurojë një pjesë të territorit të tij. Ata që qëndrojnë pas kësaj kërkese absurde shohin një kërcënim të caktuar në rregullimin e mundshëm të linjës administrative të Kosovës. Një shqetësim i tillë duket gjithnjë e më hipokritik nëse mendoni se kush dhe si shpërbëu Jugosllavinë. Pavarësisht kësaj, Rusia dhe Serbia vazhdojnë ende të besojnë se është e nevojshme të jenë dakord me Rezolutën 1244”, theksojnë palët në artikull.

Në fund të artikullit theksohet se të dy palët “Moska dhe Beogradi janë partnerë strategjikë” dhe se çdo marrëveshje e pranuar nga Serbia, ka mbështetjen edhe të Rusisë.

“Kërkesa për një kompromis gjatë procesit të bisedimeve është prerogativë ekskluzive e Beogradit dhe Prishtinës. Ata duhet të artikulojnë dhe miratojnë vendimin përfundimtar që do të miratohet nga Këshilli i Sigurimit të Kombeve të Bashkuara. Moska do të pajtohet vetëm me një marrëveshje që Beogradi do të pranojë”, shkruhet në artikull.

Çështja e Kosovës: A është e mundur një zgjidhje e drejtë?

Diskutimet publike rreth rezultateve të mundshme të çështjes së Kosovës janë bërë dukshëm më të larmishme kohët e fundit. Shtetet e Bashkuara dhe BE po përpiqen ta katapultojnë veten si një pjesë e domosdoshme të zgjidhjes dhe po garojnë për rolin udhëheqës në këtë proces. Për më tepër, siç ndodhi më parë, ata shpesh shpërfillin mendimet e palëve të tjera të interesuara, gjë që e vë në dyshim mundësinë e gjetjes së një zgjidhjeje të drejtë. Nëse shohim pas në të shkuarën e afërt dhe analizojmë me keqardhje pasojat e ndërhyrjes së jashtme në punët e rajonit, kjo është diçka që duhet të bëhet nëse duam të shmangim ribërjen sërish të shumë gabimeve. Ne gjithashtu besojmë se është e rëndësishme të sigurojmë një vlerësim të përgjithshëm të gjendjes aktuale të punëve dhe të përshkruajmë qasjet tona themelore për arritjen e një marrëveshje me Kosovën.

Problemi i pazgjidhur i Kosovës ka qenë mbi 20 vjet një pengesë për një stabilizim të plotë në rajonin e Ballkanit Perëndimor dhe duke sjellë shpërthime të mëtejshme tensionesh. Limitet kohore janë vënë në një kohë kur aleatët perëndimorë që bombarduan Jugosllavinë në 1999 vendosën qëllimin për të siguruar pavarësinë e rajonit në anashkalimin e ligjit ndërkombëtar. Kjo gjë është bërë nën një front cinik të "multivariance", çka tregon se qëllimi i tyre (aleatëve perëndimor) ishte që pavarësia e këtij rajoni të arrihej me ose pa miratimin e Beogradit. Me fjalë të tjera, mendimi i Serbisë u injorua që nga dita e parë. Një qasje e tillë e gabuar në shkelje flagrante të Rezolutës 1244 të UNSCR -së ka për qëllim vetëm plotësimin e aspiratave të separatizmit kosovarë.

Në vitin 2008, kur u shpall "pavarësia" në Prishtinë përmes një fakti të realizuar, u bënë përpjekje të vazhdueshme për të biseduar Moskën dhe Beogradin për t’i bërë të besonin se potenciali negociator ishte shteruar. Thirrjet e Rusisë dhe të Serbisë, përfshirë në nivelin më të lartë, për të vazhduar bisedimet dhe t'i përmbahen ligjit ndërkombëtar dhe Rezolutës 1244 u injoruan. Nja dy vjet më vonë, zhvillimet i detyruan palët të rifillojnë dialogun. Brukseli veproi si ndërmjetës dhe Asambleja e Përgjithshme e Kombeve të Bashkuara e aprovoi atë me Rezolutën 64/298 në 2010.

Që atëherë, komuniteti ndërkombëtar mund të shihte në shumë raste se, mënyra e vetme për të gjetur një zgjidhje të zbatueshme ishte ta bënte këtë ndërsa kishte parasysh Rezolutën 1244 me një konsideratë të ekuilibruar dhe të vërtetë të interesave të palëve të interesuara.

Koncepti i vetë-shpallur "sovranitet" i Kosovës dështon. Nuk mbështetet as në Ballkan, as në Evropë, ose në pjesë të tjera të botës për këtë çështje. Rreth gjysma e vendeve anëtare të Kombeve të Bashkuara nuk e njohin "shtetësinë" e Kosovës dhe numri i vendeve të tilla po rritet. Gjithnjë e më shumë kryeqytete (përfshirë vetë ata) janë duke kuptuar rrezikun të precedentit të krijuar nga Kosova që përfshin ndërhyrje ushtarake të jashtme në punët e një shteti të pavarur nën pretekste të largëta.

Dështimi i pavarësisë së Kosovës mund të shihet qartë nga situata në atë rajon.

Kosova është në kontrollin e kaosit politik. Partitë lokale janë bashkuar në një luftë të hidhur për pushtet, skema, akuza të ndërsjella dhe grindje klanesh në mes të rënies ekonomike dhe krimit të shfrenuar. Në këto rrethana, "ndërtimi i shtetit" për të cilën udhëheqësit vendas dhe sponsorët e tyre të jashtëm duan të flasin është shndërruar në një turp.

Prania e gjerë në Kosovë e elementeve kriminale të lidhur me grupet terroriste në Lindjen e Mesme, kryesisht Sirinë, si dhe me bandat kriminale në Ballkan dhe pjesë të tjera të Evropës, do të thotë që rajoni me trashëgiminë e tij të pasur historike dhe kulturore po bëhet një strofull e hajdutëve dhe kriminelëve të të gjitha llojeve.

A duhet të jetë kjo ndonjë befasi me ish-drejtuesit, kryebandit, të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës të shenjtëruar tashmë si elita qeverisëse e Prishtinës? Për të hetuar mizoritë, përfshirë vrasjet dhe rrëmbimet me qëllim trafikimin e paligjshëm të organeve njerëzore të kryera nga disa prej tyre, u krijua një gjykatë speciale me iniciativën e BE-së pas një raporti të anëtarit të PACE-së Dick Marty. Ne jemi ende në pritje të këtij organi gjyqësor të shkojë drejtpërdrejt dhe të ngrejë akuza kundër kriminelëve.

Prania ndërkombëtare duhet të jetë e dobishme për normalizimin e situatës. Fatkeqësisht, kjo gjë nuk po ndodh. Për vite me radhë, FSK (Forca e Sigurisë së Kosovës) ka qenë pasive në sigurimin e serbëve, i cili është misioni i tyre kryesor. Një nga pasojat e këtij mosveprimi është përkeqësimi i situatës me ruajtjen e relikteve të Kishës Ortodokse Serbe të vendosur në këtë rajon. Përpjekjet energjike dhe të synuara të UNESCO-s, OSBE-së dhe Këshillit të Evropës janë të nevojshme për të garantuar sigurinë e tyre.

Efektiviteti i Misionit të Administratës së Përkohshme të Kombeve të Bashkuara në Kosovë (UNMIK), mandati i të cilit përcaktohet me Rezolutën 1244, gjithashtu lë shumë për të dëshiruar. Është e vështirë të presësh ndonjë gjë tjetër kur Prishtina nuk e pranon me paturpësi këtë rezolutë të Këshillit të Sigurimit. Perëndimi, megjithatë, ka kthyer një sy të verbër në sjelljen e pacipë të kosovarëve dhe minimizon incidentet e intimidimit të personelit të Kombeve të Bashkuara. Fakti që Camp Bondsteel u uzurpua është shqetësuese për ne. Ajo u krijua si një bazë paqeruajtëse por u shndërrua në një vend trajnimi jashtë kufijve për "forcat e armatosura" të Kosovës, gjë që shkakton shqetësimin tonë të thellë. Në fakt, është një përpjekje për të larë Ushtrinë Çlirimtare të Kosovës, e cila filloi luftën në fund të viteve 1990 rezultati i së cilës është shkëputja e këtij rajoni nga Serbia.

Pyetja për përgjegjësinë e vendeve të NATO-s për përdorimin e municioneve me uranium të varfëruar gjatë bombardimeve të 1999 në Serbi, veçanërisht në Kosovë, mbetet e hapur. Popullata lokale vazhdon të vuajë masivisht nga ndotja radioaktive, dhe paqeruajtësit ndërkombëtarë kanë ndjerë gjithashtu efektin e tij të keq. Një vendim i fundit i gjykatës në Francë ka konfirmuar se agresioni i NATO-s la një shenjë vdekjeprurëse dhe të qëndrueshme për Serbinë.

Politikanët e papërgjegjshëm me retorikën e tyre të Shqipërisë së Madhe shtojnë rregullisht benzinën në flakët e këtij konflikti të zjarrtë. Kolegët e tyre perëndimorë nuk e kanë “me nxitim” të censurojnë aktivistët që po transmetojnë idetë e Shqipërisë së Madhe nga Prishtina dhe Tirana. Ndërkohë, potenciali shkatërrues i kësaj ideologjie është i aftë të varrosë sistemin e stabilitetit rajonal që u desh të ndërtohej dekada. Gjatë muajve të fundit, BE dhe Shtetet e Bashkuara kanë bërë fushata të fuqishme për të rifilluar një dialog midis Beogradit dhe Prishtinës. Sigurisht, ne jemi mbështetës të metodave politike të zgjidhjes, por besojmë se bisedimet duhet të bazohen në parimin e zbatimit të mirëfilltë të marrëveshjeve të mëparshme. Parimi kryesor është krijimi i një Komuniteti të plotë të Komunave Serbe të Kosovës (CKSM) të pajisura me autoritetin përkatës. Përgjegjësia e drejtpërdrejtë e BE-së si ndërmjetës në procesin e bisedimeve është që autoritetet kosovare t'i përmbushin detyrimet e tyre. Deri më tani, nuk është arritur asnjë përparim në krijimin e Komuniteti të plotë të Komunave Serbe të Kosovës. Para fazës së re të dialogut, ishte e nevojshme të revokohen masat diskriminuese anti-serbe të paraqitura nga autoritetet e Prishtinës vitet e fundit. Si një ndërmjetës, BE duhet të sigurojë që kosovarët nuk do të rifillojnë këtë praktikë të mbrapshtë.

Le të shpresojmë që Përfaqësuesi i Lartë i BE-së për Punë të Jashtme dhe Politikë të Sigurisë Josep Borrell dhe Përfaqësuesi Special i BE-së për Dialogun Beograd-Prishtinë Mirosllav Lajçak do të veprojnë si ndërmjetës të ndershëm. Në të njëjtën kohë, ne vërejmë se pranimi i Serbisë në BE ende përdoret nga disa si një levë për të ushtruar presion mbi Beogradin në çështjet e njohjes së "pavarësisë së Kosovës". Rezulton se për tu bërë anëtare e BE-së, shteti aplikant duhet të dhurojë një pjesë të territorit të tij. Ata që qëndrojnë pas kësaj kërkese absurde shohin një kërcënim të caktuar në rregullimin e mundshëm të linjës administrative të Kosovës. Një shqetësim i tillë duket gjithnjë e më hipokritik nëse mendoni se kush dhe si shpërbëu Jugosllavinë. Pavarësisht kësaj, Rusia dhe Serbia vazhdojnë ende të besojnë se është e nevojshme të jenë dakord me Rezolutën 1244. Kërkesa për një kompromis gjatë procesit të bisedimeve është prerogativë ekskluzive e Beogradit dhe Prishtinës. Ata duhet të artikulojnë dhe miratojnë vendimin përfundimtar që do të miratohet nga Këshilli i Sigurimit të Kombeve të Bashkuara. Moska do të pajtohet vetëm me një marrëveshje që Beogradi do të pranojë.

Në lidhje me ndihmën e jashtme në bisedime, ajo duhet të jetë e paanshme në monitorimin e pajtueshmërisë me kornizën ligjore ndërkombëtare për dialog pa imponuar zgjidhje të gatshme.

Moska dhe Beogradi janë partnerë strategjikë. Qëllimi ynë është të thellojmë bashkëpunimin reciprokisht të dobishëm në një gamë të gjerë fushash. Kjo qasje nuk do të ndikohet nga plani i Serbisë për të negociuar pranimin në BE. Serbia do të vazhdojë të promovojë lidhjet e saj me Rusinë dhe EAEU.

Ne do të vazhdojmë të punojmë ngushtë për të arritur një marrëveshje në Kosovë bazuar në respektimin e Rezolutës 1244 të Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara.

Sergey Lavrov Ivica Dacic