OP-ED

A po përdoren gjykatat për të ndërruar elitat politike në Prishtinë e Tiranë?

A po përdoren gjykatat për të ndërruar elitat politike

nga Alfred Lela

Qarkullimi i elitave politike nuk është një gjë që funksionon në Europën Juglindore. Vetëm pas tridhjetë vitesh në pushtet, një koalicion opozitar arriti të shfronësonte Milo Gjukanoviçin, presidentin malazez. Në Greqi, pavarësisht një thyerjeje të barrierës nga Aleksis Cipras, familjet Papandreu dhe Micotaqis ndërrojnë vendet në Partenonin politik të Athinës që prej viteve ‘70.

Në Kosovë, shtetin më të ri europian, prej 23 vjetësh pushtetin më të madh e kanë ushtruar, thuajse pa ndërprerje, ish-luftëtarët e UÇK. Edhe nëse një pjesë e qeverisjes ka qenë jashtë kontrollit të tyre, ai u ka shkuar ‘duarve të vjetra’ të ish-Jugosllavisë. Një outsajder, Albin Kurti, mundi të mbante detyrën e Kryeministrit vetëm për dy muaj.

Tjetërkund, politikanë që janë përpjekur të shkëputen, apo ta çajnë digën e elitave të vjetra, janë vrarë, si Zoran Gjingjiç, për shembull. Për Tiranën i dini të gjitha. Kryeministri aktual i gëzohet pushteti që prej vitit 1998.

Të gjitha klasat politike në Ballkan kanë përfituar dhe ua kanë zgjatur jetën klikave të tyre, falë një mekanizmi: kontrollit të pushteve të tjera, veçanërisht atij gjyqësor. Një pakt i heshtur mes tyre i ka lejuar politikanët, gjyqtarët e prokurorët që, secili të korruptohet dhe askush të mos ndëshkohet. Kjo ka sjellë instalimin në pushtet të ‘kulturës së pandëshkueshmërisë’.

Në dekadën e fundit, një faktor i tretë dhe i gjithëpranishëm, komuniteti ndërkombëtar, i lodhur me ngecjen e këtyre vendeve, ka iniciuar dhe sponsorizuar aksione të njohura si ‘reforma në drejtësi’. Rumania dhe Kroacia kanë qenë vendet e para, klasat politike të të cilave kanë jetuar nën këtë shpatë Damokleu.

Shqipëria është në radhë.

Kosova, edhe pse nën një kapelë tjetër, atë të krimeve të luftës, po sheh vettingun e pjesës më të madhe të elitës së vet, dalë nga lufta për liri. Ironikisht, ose aspak kështu, Gjykata Speciale u vu në lëvizje pikërisht në kohën kur u materializua një komplot i ish-titistëve dhe ish-guerrilasve, që çoi në rrëzimin e ‘qeverisë Kurti’. Ndihmuar nga amerikanët e Richard Grennel, ky kurth nuk duket se shkoi larg. Europianët, sipas të gjitha gjasave, shtynë përpara disa mandate hetimi për Thaçin, e të tjerë qeveritarë të lartë në Prishtinë.

A ka një plan ndërkombëtar, amerikan në Tiranë dhe europian në Prishtinë, për të mundësuar qarkullimin e elitave politike nëpërmjet gjyqësorit? Prova nuk ka, por shenjat janë aty. Një shenjë që mund të konsiderohet provë, është rezistenca politike e mediatike ndaj reformës në të dy kryeqytetet shqiptare.

Në Tiranë kamuflohet nën patriotizmin e termit ‘sovranitet’ ndërsa në Prishtinë nën ‘shenjtërinë e luftës’ dhe njerëzve të saj.

Ditari politik

Të fundit