Flash News

KRYESORE

“Teatri i Shqipërisë”/ Qokaxhinjtë dhe hallexhinjtë që janë mbyllur në ‘piramidën’ e këtij pushteti

“Teatri i Shqipërisë”/ Qokaxhinjtë dhe

Dy fjalë në hyrje

...Kauza e kësaj lëvizjeje, për fat të keq, nuk është ajo e një ndërtimi ose një përmirësimi në shoqërinë shqiptare, por kauzë për mos-prishje. Pas kaq e kaq prishjesh të kujtesës historike dhe ngushtimesh të hapësirave publike në kryeqytetin tonë, njerëz të njohur ose më pak të njohur në publik, kanë ngritur zërin që të mos prishet një nga objektet më emblematike të këtij tranzicioni, një nga ndërtimet më elegante e më të shtrenjta si vlerë, “Piramida” siç i thonë njerëzit, ose siç quhet zyrtarisht Qendra Ndërkombëtare e Kulturës.

Vendimi për ta prishur Piramidën erdhi “nga lart”, siç vinë më të shumtat e vendimeve që merren pa dëgjuar opinionin publik, atë që duan njerëzit, vendime që shpesh kombit i kushtojnë shumë, shumë shtrenjtë...

Emra të njohur që u shprehën pro idesë së kryeministrit ishin pak, shumë pak, më pak se gjysma e gishtave të njërës dorë. Megjithatë, edhe këto qëndrime do t’i gjeni në libër. Të tjerat, ishin thjesht nga qokaxhinj e hallexhinj pushteti në rrugën e regjimit të sotëm.

Në ditën që po del ky libër, ende nuk e dimë fatin e Piramidës. Kuvendi i Shqipërisë e ktheu edhe në ligj urdhrin e kryeministrit për ta shkatërruar. Në qoftë se shkatërrimi ndodh, atëherë kemi të bëjmë, veç me humbjet që përmendëm, edhe me një moskomunikim të plotë midis qeverisë dhe shoqërisë civile të vendit, mes pushtetit dhe opinionit publik. Atëherë ky libër do të ketë vlerën e kujtesës, dëshmi e hidhur vërtet, megjithatë dëshmi për një udhëheqje që nuk dëgjon qytetarët e vet...

Ardian Klosi, Artan Lame – Piramida e Tiranës

Tiranë, korrik 2011

Dy fjalë për artikullin

Politiko.al ka menduar që të risjellë në vëmendje debatin e zhvilluar shtatë vite më parë në Shqipëri kur “Piramida” në Tiranë rrezikohej të shembej si pjesë e një projekti të ish-kryeministrit Sali Berisha, për të ndërtuar në të njëjtin vend godinën e re të Kuvendit të Shqipërisë.

Kjo rikujtesë bëhet dy ditë përpara se Kuvendi i Shqipërisë, kësaj here nën pushtetin e Edi Ramës, të hedhë në votim një projektligj që parashikon shembjen e godinës së Teatrit Kombëtar dhe në një pjesë të truallit të tij, ndërtimin e disa kullave.

Aktivistë dhe njerëz të medias u bashkuan në 2011-ën për të mbrojtur “Piramidën”, një objekt i ngritur si muze për diktatorin Enver Hoxha, ekzistenca e së cilës u konsiderua e rëndësishme për kujtesën e shqiptarëve që vuajtën në atë sistem.

Në 2018-ën, pjesa më e madhe këtyre figurave publike, që u renditën edhe në librin e sipërcituar, “Piramida e Tiranës”, po heshtin për këtë kauzë mos-prishje kundër planit të qeverisë për shembjen e Teatrit Kombëtar. Një pjesë e tyre udhëheqin sot institucione të rëndësishme, përfshirë personin që ka bashkë-shkruar hyrjen e librit, duke lënë hapësirë të gjykohen se janë shndërruar në qokaxhinj dhe hallexhinj të këtij pushteti.

Vendimi për ta prishur Teatrin Kombëtar erdhi “nga lart”, siç vinë më të shumtat e vendimeve që merren pa dëgjuar opinionin publik, atë që duan njerëzit, vendime që shpesh kombit i kushtojnë shumë, shumë shtrenjtë...

Në ditën që po del ky shkrim, ende nuk e dimë fatin e Teatrit Kombëtar. Kuvendi i Shqipërisë po pret ta kthejë edhe në ligj urdhrin e kryeministrit për ta shkatërruar. Në qoftë se shkatërrimi ndodh, atëherë kemi të bëjmë, veç me humbjet që përmendëm, edhe me një moskomunikim të plotë midis qeverisë dhe shoqërisë civile të vendit, mes pushtetit dhe opinionit publik. Atëherë ky shkrim modest do të ketë vlerën e kujtesës, dëshmi e hidhur vërtet, megjithatë dëshmi për një udhëheqje që nuk dëgjon qytetarët e vet...

Më poshtë do të gjeni shkurtimisht disa nga qëndrimet e figurave publike që u pozicionuan kundër shkatërrimit të Piramidës dhe po heshtin për Teatrin Kombëtar:

Adri Nurellari – Po me Piramidën ç’patën xhanëm?

Një shqetësim i tretë dhe më domethënës ka të bëjë me vetë vlerën historike të kësaj ndërtese që prej kohësh është shndërruar në një ndër vendet më simbolike dhe karakteristike të fytyrës së Tiranës. Gjithashtu ka të bëjë edhe me vetë domethënien që ka pasur në të kaluarën piramida, duke përfaqësuar si pak ndërtesa të tjera të ngelura në Tiranë gjurmët e së kaluarës. Fatkeqësisht në Tiranë ka një traditë të keqe për të prishur ndërtesat me rëndësi, dhe është e pafalshme që ne të tregohemi bukëshkalë me trashëgiminë historike dhe kaq të pakujdesshëm me brezat e ardhshëm që meritojnë të marrin të pacenuara sa më shumë monumente nga e kaluara.

Aleksandër Çipa – Piramida, propagandë me faturë

Kjo është një ndërmarrje vetjake e kryeoratorit të vjetër politik, të kësaj shumice delikate në qeverisje. Është gjetur simboli për indoktrinimin e masës elektorale, në këtë nisje të dyshimtë fushate, për një përballje me palën kundërshtare.

Fatos Baxhaku – Parku i të dashuruarve

Në këtë rast hynë në fuqi referendumi! Askush nuk i pyeti qytetarët e vjetër dhe të rinj të Tiranës nëse ata duan të shohin ende përditë Piramidën. A e pëlqejnë dhe sa nuk e pëlqejnë? A janë dakord që të harxhohen para vetëm për të bërë parada triumfi në një vend pa triumfe të mëdha?

Sokol Balla – Kur na frikëson doktorri

Ky muze i madh dhe i gjallë i historisë së Shqipërisë sot është në rrezik të madh. I pamundur të vendosë mbi gjithë Bulevardin, një banderolë të madhe, ashtu si ia buri mozaikut të Muzeut Historik, tani Sali Berisha ka marrë kazmën dhe i është vërsulur Bulevardit. Po prisht stadiumin dhe piramidën. Ky njeri urren Tiranën dhe kërkon të na gënjejë se e urren për shkak të Edi Ramës. Ndaj nuk pyet për asgjë dhe e kthen Kuvendin në KRT dhe Qeverinë në Polici Bashkiake.

Artan Lame – Piramida e talljes

Sërish një projekt-ligj i ri për prishjen e Piramidës. Sapo u fut me urgjencë dhe fshehuriçkazi në programin e Kuvendit. Po vjen mesi i beharit, njerëzia po nxitojnë plazheve, ndërsa Qeveria gjen kohë të merret sërish me Piramidën. Në fakt, kam vënë re se ditët më me zarar për shqiptarët, janë seanca e fundit e Kuvendit para Vitit të Ri; dhe seanca e fundit para pushimevetë verës.

Është e pabesueshme se sa shumë gënjeshtra e premtime janë thënë nga Sali Berisha gjatë këtyre 6 vjetëve për Piramidën dhe, ca më keq akoma, jam i bindur se i ka thënë me koshiencë që po gënjente.

Rexhep Qosja – E mjera Piramidë, pa mbrojtje drejt shkatërrimit

Në vendet demokratike, për rrënimin e godinave të tilla, të monumenteve historike, me vlerë kulturore dhe historike, do të bëhej referendum.

Atje, në vendet demokratike, pyetet populli jo vetëm për më shumë, por edhe për më pak sesa për rrënimin e një monumenti të tillë, që është bërë një si metaforë kulturore dhe historike e kryeqytetit të Republikës së Shqipërisë.

Edi Hila – Prishja e Piramidës, mentalitet i sistemit të kaluar

Fatkeqësisht vazhdon të jetë i njëjti mentalitet. Të prishim Piramidën për të ndërtuar Parlamentin. Unë nuk jam dakord për këtë, pasi më duket një mënyrë e dhunshme mohimi. Për mendimin tim, kjo nuk duhej të ndodhte, është e dhunshme. Por s’ke ç’i bën. Mua më takon ta them mendimin tim, më tepër nuk kam në dorë.

Artan Shkreli – Nuk e besonit? Po ndodh

Ky është padyshim një krim kundër kulturës dhe historisë sonë kombëtare. Piramida veç të tjerash është produkt i arkitektëve dhe inxhinierëve shqiptarë, të cilët në një përpjekje mbi mundësinë e tyre që i përcaktonte koha kur jetuan, ia dolën që në të mbramë të atij regjimi të rrëzonin solidaritetin e murit vertikal dhe të dritareve të një-mbi-njëshme e mundën të ofronin hapësirën më të madhe unike në interier të ndërtuar ndonjëherë në një objekt laik tek ne.

Turp! Turp! Turp!

Një pjesë e memories sonë historike po zhduket para syve tanë. Një monument kulture.

Të gjithë, edhe në qeveri, e dinë që po gabohet, e megjithëse e kanë patur kohën e mjaftueshme për reflektim, po vijojnë të gabojnë. Kjo tregon se interesi në këtë moment është shumë-shumë i madh.

*Të tjera personazhe në libër që kanë shkruar kundër prishjes së Piramidës dhe sot po heshtin për Teatrin Kombëtar janë edhe Fatmir Toçi, Erjon Tase, Skënder Minxhozi, Anila Basha, etj.

Të fundit