Koordinatori i OKB: Ka korrupsion të lartë në Shqipëri; miratimi i vetingut, me rëndësi kritike

Brian Williams, koordinatori i Përhershëm i OKB-së në Shqipëri dhe përfaqësues i Përhershëm i UNDP­së, vlerëson rëndësinë e Reformës në Drejtësi në luftën kundër korrupsionit. Në një intervistë për “Panorama”, zoti Williams flet për projektet që UNDP po zhvillon me qeverinë shqiptare për rritjen e transparencës ndaj publikut, por edhe prioritetet në punën e këtij institucioni që lidhen me barazinë gjinore dhe betejën kundër diskriminimit racial të popullsisë rome dhe egjiptiane.

 

Në Shqipëri korrupsioni mbetet problem. Si po e ndihmoni Shqipërinë në këtë kuadër?

Sigurisht që korrupsioni është pa dyshim një problematikë kyçe në këtë vend. Më lejoni të jem i qartë. Unë mendoj se Reforma në Drejtësi që u miratua vitin e kaluar është një reformë thelbësore, ndoshta më e rëndësishmja. Si pasojë, hapat e mëtejshme të nevojshme për zbatimin e kësaj reforme, duke përfshirë ligjin e vetingut, janë thellësisht kritike. Mendoj se nuk është e vetmja reformë e rëndësishme për sa i përket korrupsionit, pasi qytetarët përballen me strukturat e shtetit kur shkojnë te mjeku, në shkollë apo kur u duhet një certifikatë nga bashkia. Kështu që, qeveria ka shumë mundësi për të fituar besimin e qytetarëve, duke ofruar shërbime në mënyrë më efikase, më të ndershme dhe të drejtë. Reforma në Drejtësi është ajo që i përmbledh gjithë të tjerat. Ajo është në themel të të gjitha reformave të tjera. PNUD dhe Agjencitë e tjera të Kombet e Bashkuara po punojnë për këtë në drejtime të ndryshme. Ne kemi mbështetur Ministrinë e Shtetit për Çështjet Vendore dhe koordinatorin Kundër Korrupsionit, për krijimin e një portali online në mënyrë që qytetarët të mund të paraqesin ankesa. Me ministren Harito, PNUD­i është i angazhuar aktualisht me reformën në administratën publike në nivel qendror. Kemi mbështetur qendrat e reja të shërbimeve. Jav­ën e kaluar isha në një qendër që u hap në Krujë. Më përpara ishte një qendër tjetër në Kavajë. Ka edhe një qendër shumë të mirë këtu në Tiranë. Mendoj se këto qendra u provojnë qytetarëve, që ndoshta për herë të parë në historinë e Shqipërisë, qeveria po përpiqet të krijojë shërbime në dispozicion të tyre. PNUD­i bën çdo vit një anketim “Besimi në qeveri” dhe në fakt, ai dëshmon nivele të ulëta besimi te qeveria në çdo aspekt. Mendoj se është e domosdoshme që qeveria ta marrë këtë informacion, me transparencë, ta analizojë dhe të thotë se duhet bërë më shumë për t’i bindur qytetarët se po krijojmë e përmirësojnë shërbimet për ta. Një shembull është mbështetja e qeverisë në prezantimin e qendrave me një ndalesë (one­stop shop) në versionin e ri të projektit të reformës territoriale. Pra, janë qendra të ngjashme me këto por në nivel të qeverive vendore, ku qytetarët mund të paraqiten me një kartë identiteti dhe të marrin shërbime. Qytetarët mund ta ndjekin online ecurinë e një shërbimi të caktuar. Sportelet pritëse dhe zyrat mbështetëse janë të ndara, në mënyrë që personi me të cilin komunikoni të mos jetë i njëjti me atë që merr vendime. Kështu, ulen mundësitë për t’u ndikuar dhe për korrupsion. Sigurisht, krijimi i sistemeve përbën një çështje kritike. Objektivi OZHQ nr.16 lidhet me shtetin e së drejtës dhe institucione përgjegjëse. Mendoj se çështja thelbësore është krijimi i besimit tek institucionet dhe mendoj që deri më tani institucionet nuk e kanë këtë besim, kështu që u duhet ta fitojnë. Qytetarët janë shumë skeptikë.