10 mijë vaksina ruse për Shqipërinë, ç’dimë për Sputnik V: E pranuar nga 40 shtete, por e pa miratuar nga EMA

Shqipëria ka marrë këtë të hënë 10 mijë vaksina anti-COVID, Sputnik V. Sipas kryeministrit Edi Rama, vaksinat janë dhuratë nga Princi i Kurorës së Emirateve të Bashkuara, Muhammed Bin Zayed.  

Vetëm pak ditë më parë Komisioni i Shëndetësisë i hapi rrugë autorizimit të Ministrisë së Shëndetësisë dhe ministrisë së Shtetit për Rindërtimin që të vijojnë përpjekjet për të siguruar vaksina në çdo vend që e prodhon.

Sipas akteve, Ministrja Manastirliu, dhe Ahmetaj, do të mund të negociojnë me vende që prodhojnë vaksina të pacertifikuara nga Administrata për Ushqimin dhe Barnat të SHBA, apo nga Agjencia Europiane e Barnave, duke hequr klauzolat e mëparshme ligjore që ndalonte përdorimin e këtyre vaksinave.

Por, cfarë dime deri tani për vaksinën Spitnik V?

Rusia ka nisur testimet klinike për vaksinën kundër COVID‑19 në qershor të vitit 2020.

Në më pak se dy muaj, presidenti rus Vladimir Putin ka njoftuar se Qendra Kombëtare për Epidemiologji dhe Mikrobiologji Gamaleya ka regjistruar për përdorim vaksinën e parë në botë kundër COVID‑19.

Faza e tretë e testimeve, që zakonisht përfshin mijëra persona dhe zgjat për disa muaj, as që ka filluar në atë periudhë. Prandaj, shumë ekspertë shëndetësorë kanë paralajmëruar se të dhënat nuk kanë qenë përfundimtare dhe kanë vënë në pikëpyetje sigurinë e vaksinës.

Nuk ka kaluar shumë dhe Rusia ka njoftuar se do rrisë testimet për vaksinën dhe të përfshijë në to 40,000 vullnetarë. Si përfundim, Faza e tretë e testimeve ka nisur në shtator të vitit 2020.

Pas vaksinimit të disa punëtorëve shëndetësorë, vaksinimi në masë ka nisur në dhjetor të vitit 2020, pavarësisht pse vaksina ende ka qenë në fazë testimi. Dy javë më vonë, Bjellorusia është kthyer në shtetin e parë të huaj që ka miratuar për përdorim vaksinën ruse.

Në shkurt të vitit 2021, revista kërkimore The Lancet ka publikuar një studim që ka treguar se vaksina Sputnik V ka qenë 91.6 për qind efektive. Aty po ashtu është thënë se vaksina është e sigurt dhe mund të mbrojë nga virusi.

Ndonëse Sputnik V është miratuar (deri diku) në më shumë se 40 shtete deri më tani, ajo nuk është miratuar nga Agjencia Evropiane e Ilaçeve (EMA).

Pavarësisht kësaj, Hungaria ka regjistruar vaksinën për përdorim më 21 janar, duke u bërë shteti i parë në Bashkimin Evropian që bën një gjë të tillë. Në fillim të marsit të vitit 2021, një marrëveshje për 2 milionë doza të kësaj vaksine është nënshkruar edhe me Sllovakinë, anëtare tjetër e bllokut evropian.

Më 4 mars 2021, Agjencia Evropiane e Ilaçeve ka thënë se ka nisur procesin e rishikimit të vaksinës Sputnik V.

Ku dallon vaksina Sputnik V me vaksinat tjera?

Sputnik V mund të ruhet në frigorifer standard në 2-8 gradë Celsius, çka e bën atë më lehtë të ruajtshme në krahasim me vaksinat tjera – vaksina Pfizer/BioNTech duhet të ruhet në temperaturë -70 gradë Celsius, vaksina e kompanisë Moderna në -20 gradë Celsius.

Sipas revistës The Lancet, efekti i vaksinës është 91.6 për qind – pak më pak në krahasim me efektin e vaksinave të kompanive Pfizer/BioNTech apo Moderna, mirëpo ka përqindje më të madhe të efikasitetit sesa vaksinat e kompanive AstraZeneca dhe Johnson & Johnson. Megjithatë, disa shkencëtarë besojnë se efekti i vaksinave është vështirë i krahasueshëm, pasi ato janë testuar në faza të ndryshme të pandemisë, si dhe nuk janë testuar kundër njëra-tjetrës.

Për dallim nga vaksinat tjera, doza e parë e vaksinës Sputnik V nuk është identike me dozën e dytë. Ato dallojnë, pasi secila shfrytëzon viruse të ndryshme si vektorë: një dozë virusi të pambëshjellë Ad26 në dozën e parë dhe një tjetër dozë virusi po ashtu të pambëshjellur Ad5 në dozën e dytë. Qendra Gamaleya beson se kjo gjë mund të ndihmojë në forcim të sistemit imunitar.